Tấu chương của Vân Diệp đặt ngay trước mặt Lý Nhị. Những biến động nhỏ ở Tây Vực vốn đều nằm trong tầm nắm bắt của ông, nhưng sau khi đọc tấu chương của Vân Diệp, ông bắt đầu không còn chắc chắn nữa. Đúng như Vân Diệp nói, hiện giờ trộm cướp nổi lên khắp Tây Vực, nơi nơi khói lửa. Để củng cố trị an địa phương, chàng đã dùng đến biện pháp mạnh tay, vậy mà tình hình chẳng những không khá lên triệt để, còn trượt dần về phía ngày càng hiểm ác.
Đô hộ phủ vừa mới lập đang phải chịu thử thách khắc nghiệt nhất. Vân Diệp dựng căn cứ ở Lâu Lan, đẩy mũi nhọn quân sự tới Bắc Đình; để ứng phó cục diện phức tạp sắp tới, chàng bắt đầu xây thành lạc đà, tích trữ thuốc súng và dầu hỏa. Với khả năng hiện tại, chàng chỉ có thể bảo đảm tuyến đường từ Bắc Đình về Trung Nguyên, tạm thời chưa đủ sức trấn áp các tộc ở Tây Vực đang tiến về phía tây.
Gấp tấu chương của Vân Diệp lại, Lý Nhị chắp tay sau lưng bước ra khỏi Vạn Dân cung, ngóng nhìn về phía tây hồi lâu mà chẳng nỡ rời mắt. Đúng vậy, lời Vân Diệp nói cũng có lý. Người Tây Vực đã ở lại Đát La Tư quá lâu, hoàn toàn không hợp lẽ thường; giờ đây họ còn đốt phá, cướp bóc, không việc ác nào không làm trên đất Tây Vực. Đây là cách làm biến Tây Vực thành sa mạc hoàn toàn. Vì sao chứ?
“Truyền Lý Tĩnh, Lý Tích, Trình Giảo Kim, Tần Quỳnh, Ngưu Tiến Đạt, Uất Trì Cung vào cung, cùng bàn quốc sự. Lại truyền Phòng Huyền Linh, Đỗ Như Hối, Trưởng Tôn Vô Kỵ vào cung. Việc này không được làm rùm beng.”
Dặn Đoạn Hồng xong, Lý Nhị trở vào cung điện, tiếp tục cân nhắc tình hình Tây Vực. Đã lâu Đô Thủy Giám không gửi về tin tức hữu ích nào từ Tây Vực, ông rất muốn hỏi Lê Đại Ẩn rốt cuộc đã xảy ra chuyện gì. Ông gõ chiếc chuông vàng, một người áo xám bước ra từ sau rèm. Nghe Lý Nhị dặn dò xong, người ấy lại lui vào sau màn trướng.
Hoàng đế mời mấy vị lão tướng dự yến vốn là chuyện thường ngày, mấy người vừa nói cười vừa vào hoàng cung. Nhưng không đến Thái Cực cung, sao lại đi thẳng tới Vạn Dân cung? Chuyện này chẳng hợp lẽ thường. Gần đây yến tiệc đều tổ chức ở Thái Cực cung, chẳng có lý gì lại đến Vạn Dân cung. Mấy người nhìn nhau một lượt rồi theo Đoạn Hồng vào trong.
Trước mặt hoàng đế không có rượu thịt, chỉ có một tấm bản đồ khổng lồ, bên cạnh còn đặt mô hình núi sông địa hình. Ánh mắt hoàng đế đang dõi theo mấy lá cờ nhỏ lẻ loi; Trình Giảo Kim thoáng thấy tim mình đánh thót, nơi đó rõ ràng là hướng Bắc Đình Châu.
“Vân Diệp nói hiện giờ mình không thể tiến về phía tây, chỉ có thể miễn cưỡng tự bảo vệ. Các khanh thấy thế nào?”
“Trong thư riêng, Vân Diệp cũng nhắc tới loạn lạc ở Tây Vực. Nơi đó giờ đã thành thiên hạ của trộm cướp. Hắn một trận diệt năm nghìn giặc Thổ Phồn, lại tàn sát dữ dội ở Đình Châu, e là để răn đe đám giặc. Giờ hắn nói mình không thể tiến về phía tây, chẳng lẽ nơi đó lại xảy ra biến cố mới? Thư từ nhận được đã là thư từ ba tháng trước. Nếu tin tức không tốt, tình hình hẳn đã càng tệ hơn. Chỉ không biết đại quân có yên ổn không.”
Vừa mở lời, Trình Giảo Kim đã hỏi thăm an nguy của Vân Diệp. Hơn ba vạn người đóng giữa sa mạc, quả thật nhân lực hơi mỏng.
“Không đâu. Hiện giờ đã là mùa đông, tuyết lớn sẽ cắt đứt mọi đường đi. Mùa đông ở Tây Vực không thể tác chiến; riêng chuyện cỏ cho ngựa đã là vấn đề rất lớn. Tình hình Tây Vực hẳn vẫn duy trì như ba tháng trước, phải đợi sang xuân mới có thể xấu đi.”
Lý Tích quanh năm trấn thủ bên ngoài, cũng đã bỏ công tìm hiểu Tây Vực, tự nhiên biết tình hình nơi đó.
Lý Tĩnh cầm tấu chương của Vân Diệp trên bàn lên đọc một lượt, rồi hỏi các vị lão tướng: “Trong số các vị, có ai sẽ phái người đi xa mấy nghìn dặm tìm lương khi đại quân mình thiếu lương không?”
“Năm trăm dặm là cực hạn. Còn phải xác nhận nơi đó có rất nhiều lương thảo, để đại quân đánh một trận là bù đủ mọi thiếu hụt. Bằng không, hành động tìm lương như vậy chẳng có ý nghĩa gì.”
Ngưu Tiến Đạt nghi hoặc nhìn Lý Tĩnh. Đây là thường thức quân sự, ông ta không nên hỏi một câu ngớ ngẩn như thế mới phải.
“Đã có người như vậy xuất hiện. Người Đột Quyết làm đúng như thế: phái người của mình đi tìm lương cách xa hai nghìn dặm, băng qua hai dải đất nhiễm mặn và một sa mạc, xuất phát từ Đát La Tư, tới Bắc Đình tìm lương.”
Lý Tĩnh nhìn bản đồ với vẻ nghiền ngẫm, lấy tay ướm khoảng cách từ Đát La Tư đến Đình Châu, rồi xác nhận: “Đường chim bay dài một nghìn tám trăm dặm. Lạ lắm phải không?”
“Chuyện khác thường ắt có điều quái lạ. Trẫm cũng vì không nghĩ thông điểm này nên mới mời chư vị ái khanh cùng bàn bạc. Hiện giờ Quách Hiếu Khác đã đưa quân vào Già Sư thành, cánh trái của Vân Diệp trống trơn. Để bảo vệ con đường buôn bán, Vân Diệp buộc phải thu hẹp binh lực, đặt đại bản doanh ở Lâu Lan, giao cho Hứa Kính Tông chỉ huy; còn mình dẫn kỵ binh càn quét giặc cướp trên vùng hoang nguyên. Trước kia trẫm định dựng thành mới ở Hắc Thạch Sơn, nhưng sau khi dò xét, Vân Diệp cho rằng nơi đó không thể xây thành, quân sĩ Đại Đường không thích nghi được với khí độc ở đó. Cuối cùng chỉ đành chọn Loạn Thạch thành. Nghe nói nơi ấy dễ thủ khó công, lại có thể tiến đánh. Lão tiên sinh Viên còn bày Bát trận đồ ở đó, có thể nói vững như thành đồng. Có điểm tựa như vậy, Tây Vực sẽ không thể rối loạn; trẫm không tin lời Vân Diệp rằng người Hồ sẽ đánh đến dưới Ngọc Môn quan.”
Đang nói thì Phòng Huyền Linh và những người khác cũng tới. Nghe hoàng đế nói xong, Trưởng Tôn Vô Kỵ cau mày: “Chuyện người Hồ đánh đến cửa quan như Vân Diệp dự đoán hẳn sẽ không xảy ra. Nhưng họ đã ở lại Đát La Tư, Toái Diệp thành và A Lạp Mộc Đồ quá lâu. Một năm lương nuôi một năm người, vậy mà họ đã ở đó hơn hai năm, vẫn chẳng có vẻ gì muốn tiến về phía tây. Bảo họ chuẩn bị tiến về phía đông, đánh thẳng về phía chúng ta, cũng không giống lắm. Thần cho rằng họ đang quan sát tình hình, hoặc nội bộ xảy ra tranh chấp. Có nên phái một sứ giả sang dò xét không?”
“Bệ hạ, Đát La Tư thành đã không còn là nơi người Đường chúng ta có thể vào được; A Lạp Mộc Đồ càng phòng bị cực kỳ nghiêm ngặt. Đô Thủy Giám đã mất hơn ba mươi thám báo ở đó.”
Lê Đại Ẩn đứng dưới bậc thềm bẩm báo với hoàng đế. Đát La Tư thành hiện giờ không còn mở cửa cho người Đường. Thương đội muốn đến Đại Thực cũng chỉ có thể đi vòng qua thành; những ai mạo hiểm vào Đát La Tư thành đều bặt vô âm tín.
“Bệ hạ, triều ta hiện đang tiến hành đại khai phá. Cả Đại Đường như một công trường khổng lồ, từ nam chí bắc, từ tây sang đông, đâu đâu cũng là người bận rộn. Nếu bệ hạ muốn tăng viện binh cho Tây Vực, lão thần cho rằng không ổn. Ngân sách năm nay đã cấp hết, lại còn dùng trước một phần ngân sách năm sau. Đến giờ Hộ bộ có thể nói chẳng còn một đồng tiền, trái lại còn nợ một khoản lớn. Quốc khố không đủ sức chi viện cho đại quân chinh phạt, xin bệ hạ minh xét.”
Thấy vẻ lo lắng trên mặt mọi người ngày càng đậm, Phòng Huyền Linh chủ động nói trước cho họ biết quốc gia hiện đang xây dựng, không còn tiền đánh trận. Đó là sự thật, chẳng ai có thể trách cứ ông.
Sau khi kiếm được một khoản lớn nhờ tỷ giá đồng tiền đồng và bạc, Lý Nhị lập tức tính đem số tiền ấy chi ra. Những con đường mới ở Thục Trung và kênh đào ở Hà Bắc đều là việc hệ trọng hàng đầu, tuyệt đối không thể dừng lại. Nếu bỏ lỡ cơ hội lần này, chẳng biết đến năm nào tháng nào mới khởi công lại được.
“Bệ hạ, theo lão thần, tuy đại quân của Vân Diệp chịu thiệt về quân số, nhưng cũng không phải hoàn toàn không có sức chống trả. Điều hắn lo là Tây Vực quá rộng, quân lính không thể trông nom hết mọi nơi; thêm vào đó, Quách Hiếu Khác tiến về phía tây khiến cánh trái của hắn bỏ trống. Chỉ cần bệ hạ lệnh cho Quách Hiếu Khác rút về phía đông, lấp chỗ trống ấy thì sẽ không còn gì đáng ngại. Năm vạn đại quân đồn trú dọc tuyến Bắc Đình, An Tây, dù không thể ép người Hồ tiến về phía tây thì ít nhất cũng bảo đảm biên ải triều ta không có chiến sự. Cầm cự ba đến năm năm, đợi triều ta rảnh tay rồi tính sổ với đám người Hồ ấy cũng chưa muộn.”
Lời Lý Tĩnh khiến Phòng Huyền Linh và những người khác liên tục gật đầu. Làm vậy ổn thỏa nhất. Tây Vực tuy quan trọng, nhưng vẫn chưa quan trọng đến mức vượt trên việc xây dựng trong nước. Chỉ cần Vân Diệp giữ chân người Tây Vực ba đến năm năm, đến khi triều đình rảnh tay, đại quân tiến về phía tây thì đương nhiên có thể quét sạch mọi yêu nghiệt. Trước sức mạnh tuyệt đối, người Hồ có giở trò gì cũng vô ích.
“Làm vậy thì gánh nặng trên vai Vân Diệp sẽ càng lớn. Năm vạn người trấn giữ phòng tuyến dài năm nghìn dặm, mỗi dặm chỉ có mười người, chẳng phải chỗ nào cũng đầy sơ hở sao? Trên sa mạc đá, đường đi đâu đâu cũng có. Hắn trấn giữ kiểu gì? Chúng ta ngồi đây nói thì nhẹ nhàng, còn Vân Diệp ở sa mạc đá sẽ chạy đến gãy chân. Các vị thử tính xem, đại quân nhà ai có thể duy trì sức chiến đấu suốt bốn mùa? Nhất là ở cái chốn quỷ quái Tây Vực này, nhìn đâu cũng thấy cát vàng, chạy từ thành này sang thành khác là ngựa có thể kiệt sức chết. Binh lực của hắn thiếu xa mới đủ, ít nhất phải có quân luân phiên thay phiên trấn giữ mới được.” Trình Giảo Kim đặt phịch tấu chương của Vân Diệp xuống bàn, phẫn uất nói.
“Thành lạc đà. Lúc rời Trường An, Vân Diệp đã nhắc với chúng ta về thành lạc đà. Không biết hiện giờ hắn làm thành lạc đà ra sao rồi. Có pháo đài cơ động như thế, hắn mới có thể hoạt động lâu dài trên sa mạc đá mà không phải lo sĩ khí mỏi mệt.” Lý Tích bỗng kêu lên, dường như rất tin tưởng vào ý tưởng thành lạc đà của Vân Diệp.
“Đây là lần đầu thành lạc đà được dùng trong thực chiến, ai biết rốt cuộc nó sẽ ra sao? Nếu thành công thì mọi chuyện đều ổn; nếu thất bại, tính mạng năm vạn đại quân sẽ lâm nguy. Huống hồ khí hậu Tây Vực thay đổi thất thường, chỉ một trận bão cát lớn cũng đủ khiến cả đạo quân biến mất hoàn toàn. Năm xưa Hầu Quân Tập đánh Giao Hà, chẳng phải cũng có một cánh quân biến mất trong sa mạc đó sao?”
Tần Quỳnh im lặng hồi lâu mới cất lời. Thấy mọi người đều nhìn mình, ông nói tiếp: “Đem tính mạng đại quân đặt vào một tòa thành lạc đà chúng ta chưa từng thấy, chưa từng sử dụng, thì có khác gì buộc tính mạng tướng sĩ vào đũng quần ông trời? Lão phu đề nghị bỏ Bắc Đình, tập trung toàn quân phòng thủ Cao Xương, bỏ hết những vùng phía bắc Thiên Sơn. Cầm cự qua mấy năm này rồi chúng ta bàn tính lại từ đầu.”
Lý Nhị lắc đầu: “Thời thế đã khác. Bây giờ chỉ cần quân Đại Đường ta rút về, người Tây Vực sẽ nhanh chóng quay trở lại. Như thế, công sức mấy năm trước của chúng ta sẽ đổ sông đổ biển.”
“Người đâu, thảo chỉ. Lệnh cho Vân Diệp bằng mọi giá phải giữ vững tuyến Bắc Đình, An Tây. Quách Hiếu Khác có thể rút về Quy Tư, từ nay thuộc quyền chỉ huy của Vân Diệp; tùy cơ ép người Hồ tiến về phía tây, không được sai sót.”
Ngưu Tiến Đạt thấy hoàng đế đã hạ chỉ, bèn thở dài rồi im lặng. Lý Nhị cười nói: “Chư khanh đã đánh giá thấp bản lĩnh của Vân Diệp. Trẫm rất tin hắn có thể giữ vững Tây Vực. Chỉ cần trẫm lệnh cho Tô Định Phương, người sắp rút quân, đóng quân ở Ngọc Môn quan, Đại Đường sẽ yên ổn mọi bề. Bất cứ nơi nào ở Tây Vực có biến, Tô Định Phương đều có thể lập tức tiến quân vào đó. Đồng thời, Kiều Sư Vọng rút về từ An Tây cũng phải đóng quân ở Hà Tây, theo dõi Thổ Phồn, không để chúng có lúc nào được thở.”