Lý Nhị đi dọc phố, nhìn những người bán hàng rong, nhìn đám ăn mày, nhìn các sĩ tử, rồi cả bọn quý tộc. Thậm chí ông còn đi theo một vị hòa thượng ôm bát khất thực, nhìn ông ta gõ cửa từng nhà xin cơm.
Vị hòa thượng đã rất già, tấm độ điệp đeo ngay trước ngực, chứng minh ông là một hòa thượng chân chính. Ông muốn dựng một ngôi chùa nhỏ. Người Nhạc Châu dường như rất kính trọng vị lão hòa thượng này; nhà nào cũng có chủ nhà bước ra bỏ vào bát khất thực của ông hai đồng tiền. Có phụ nhân còn cho ông ít cơm nắm hoặc lương khô. Mỗi lần nhận đồ bố thí, lão hòa thượng đều thành khẩn cảm tạ. Đi từ đầu phố đến cuối phố, bát khất thực của ông đã đầy tiền đồng. Lão hòa thượng không xin ăn nữa, đem cả bát tiền giao cho chưởng quầy một tiệm gỗ, rồi xin một bát nước. Sau đó ông ngồi dưới mái hiên ăn chỗ lương khô các thí chủ cho. Đôi lông mày dài bạc phơ theo gió lay động, vẻ mặt mãn nguyện và điềm đạm.
“Đại sư hẳn là cao tăng đắc đạo, cớ sao lại làm chuyện hèn mọn này?” Lý Nhị bước đến trước mặt lão hòa thượng, hỏi.
“Hèn mọn ư? Lão tăng chẳng hiểu lời ấy từ đâu mà ra. Con phố này có một trăm hai mươi lăm hộ, nhà nào cũng bố thí cho lão tăng hai đồng tiền, kết một phần thiện duyên, ai nấy đều mong lão tăng sớm dựng được ngôi chùa. Lão tăng gom những thiện duyên ấy lại, để chúng hóa thành một điện đường giúp người ta an thần giữ tâm. Sao có thể gọi là hèn mọn?”
Lý Nhị cũng chẳng tranh biện, thò tay vào tay áo lấy ra hai đồng tiền vàng đặt vào bát khất thực của lão hòa thượng. Lão hòa thượng mỉm cười trả lại tiền vàng cho Lý Nhị, nói: “Nhạc Châu giàu có, nơi đây chẳng thiếu tiền vàng. Lão tăng gom góp không phải tiền vàng, mà là hoằng nguyện. Thần minh, Phật tổ linh nghiệm được là nhờ nguyện lực của thiện tín mới có thể ban ân khắp bốn phương. Thí chủ không có lòng hướng Phật, trong lòng cũng chẳng tin quỷ thần; hai đồng tiền vàng này chỉ là tiền vàng mà thôi. Tiền bạc không đi cùng thiện niệm thì có hại chứ chẳng ích gì cho chùa. Xin thí chủ hãy thu lại.”
Lão hòa thượng có lẽ đã thấy mệt, lại ngồi xuống, lấy ra một nắm cơm nắm rồi tiếp tục dùng bữa trưa.
“Ta cho ngươi tiền vàng thì ngươi phải nhận. Cho ngươi tiền vàng chính là thiện niệm lớn nhất của ta, mặc ngươi có muốn hay không, hai đồng tiền vàng này ngươi đều phải dùng để mua xà cột dựng chùa. Lời ta không cho phép trái.”
Lão hòa thượng ngẩng đầu đánh giá Lý Nhị, lại nhìn Đoạn Hồng và đám thị vệ thấp thoáng phía xa, rồi thở dài. Ông nhận lại tiền vàng từ tay Lý Nhị, chắp tay nói: “Vô Lượng Thọ Phật, muôn vàn tội nghiệt xin quy về thân lão tăng.” Nói rồi, ông khoác túi vải lên lưng, cầm bát khất thực rời khỏi con phố này.
“Trật tự, trật tự rất quan trọng. Dù dùng cách nào để truyền bá chủ trương của mình, cũng phải tuân theo trật tự. Không thể mang tiếng nhân từ rồi muốn làm gì thì làm. Còn trật tự này phải do trẫm đặt ra; người duy nhất được thu tiền của bách tính là trẫm!”
Nghe Lý Nhị nói, Đoạn Hồng vô cùng khó hiểu, không biết vì sao bệ hạ lại ức hiếp một lão hòa thượng mặt mũi hiền từ. Lão hòa thượng này hẳn không tầm thường. Bản thân hắn đầy sát khí, vậy mà ở bên cạnh lão hòa thượng lại thấy thư thái, như được tắm mình trong gió xuân. Đoạn Hồng không hiểu Phật pháp, nhưng hắn biết nếu không có lòng từ bi chân chính thì chẳng thể khiến người ta có được cảm giác ấy.
Lý Nhị cười ha hả, nom như đứa trẻ vừa nghịch ngợm thành công. Ông lại vỗ xuống sạp hàng một đồng vàng, gọi một bát tào phớ. Chẳng buồn bận tâm người bán hàng rong có đủ tiền lẻ để thối hay không, ông bảo trước khi mình ăn xong thì phải tìm cho ra tiền lẻ; nếu không, đừng trách ông ăn quỵt.
Ánh mắt khinh bỉ của người bán hàng rong và những thực khách khác khiến Đoạn Hồng chỉ muốn chui xuống đất, nhưng Lý Nhị chẳng bận tâm, cứ ăn tào phớ từng miếng lớn, miệng không ngớt khen ngon.
Đợi Lý Nhị ăn hết bát tào phớ, ông mới đòi tiền thối. Chỉ thấy người bán hàng rong khiêng từ dưới gầm bàn ra một chiếc sọt, trong sọt toàn tiền đồng đủ mệnh giá. Người bán cố ý chọn những đồng có mệnh giá nhỏ nhất; thật sự không còn đồng nhỏ nào mới lấy đồng lớn hơn một chút. Chẳng mấy chốc, ông ta đã đếm được một đống lớn.
Lý Nhị ăn mặc sang trọng, trông chẳng ai dám đụng vào, nhưng với người bán hàng rong thì ông chẳng khách sáo. Ông bảo Đoạn Hồng vén vạt áo lên, rồi ào một tiếng trút hết đống tiền đồng vào vạt áo được vén lên của Đoạn Hồng. Miệng ông còn nói: “Trong thành Nhạc Châu có lắm quý nhân, người nể mặt ghé quán nhỏ của ta ăn một bát đậu phụ non cũng không ít. Khách không có tiền đồng, ăn không một bát cũng là chuyện thường. Cứ coi như Tăng Đại Ngưu ta khoản đãi quý khách từ phương xa đến. Một đồng vàng chẳng đáng là bao, đây là tiền thừa của ngài, cầm cho chắc. Sau này nếu phát hiện thiếu một hai đồng thì cứ tìm Tăng Đại Ngưu, ta bù cho.”
Đoạn Hồng tức đến méo cả mũi. Dẫu mình là hoạn quan, nhưng bị người ngoài chỉ thẳng vào mặt mà chì chiết thế này thì đây là lần đầu. Ông ngoảnh lại nhìn Lý Nhị; chỉ cần sắc mặt bệ hạ hơi có vẻ không ổn, ông sẽ nhét hết đống tiền đồng này vào bụng Tăng Đại Ngưu, cho hắn biết ông đây không phải người dễ khinh.
Lý Nhị không nổi giận, trái lại càng vui vẻ hơn, vẫy tay gọi Đoạn Hồng. Hai chủ tớ cứ thế rời đi giữa tiếng cười rộ lên khắp nơi. Đoạn Hồng chỉ hận không thể ném hết đống tiền đồng kia đi, thật mất mặt quá.
Lúc này Lý Nhị dường như mới bắt đầu hứng thú dạo phố. Dọc đường, ông mua rất nhiều thứ, ba thị vệ trên người treo đầy đồ đạc. Số tiền đồng trong vạt áo Đoạn Hồng vẫn còn một nửa. Khó khăn lắm mới trông thấy một chỗ bán túi, Đoạn Hồng bèn nhét hết tiền đồng vào túi rồi vác lên vai.
Mua diều giấy, mua tượng đất, mua còi búp bê, mua chong chóng, thậm chí còn mua hai con ngựa tre, những thứ ấy chẳng có gì đáng nói. Nhưng chui vào cửa tiệm chỉ có phụ nữ ra vào để làm gì? Trước cửa tiệm viết rõ rành rành: “Tiệm này chỉ tiếp khách nữ”. Lý Nhị hình như không nhìn thấy, cứ thế đi thẳng vào. Cô hầu tiệm vừa định ngăn lại đã bị hai gã vạm vỡ xốc nách khiêng tới góc ●.
Lý Nhị bước vào tiệm mới phát hiện trên giá treo đầy những món như yếm, cùng một số đồ vật kỳ quái khác, tất cả đều là đồ dùng sát người của phụ nữ. Ông sờ mũi, định bụng đi ra, nhưng bị mấy người đàn bà hét lên rồi chen lấn đẩy bật khỏi cửa tiệm. Đến khi nữ chưởng quầy cầm chổi định đuổi người, Lý Nhị và Đoạn Hồng đã biến mất trong con hẻm nhỏ.
Sâu trong bóng cây rậm rạp có một ngôi nhà. Hai chữ Vân phủ to tướng trên cổng khiến Lý Nhị lại vui lên. Thấy cổng lớn đóng chặt, trước cửa cũng chẳng có người hầu nào đứng canh, ông bèn ngoắc ngón tay với Đoạn Hồng.
Đoạn Hồng đang tức đầy bụng, sao chịu bỏ qua cơ hội trút giận tốt thế này; y đá tung cánh cổng, chiếc then cửa to bằng cánh tay gãy làm đôi. Đông Ngư, Nhân Hùng và quản gia lão Triệu đang uống rượu trò chuyện trong phòng gác cổng. Thấy có người đánh tới tận nhà, họ lập tức nổi giận; vừa bước ra đã trông thấy Lý Nhị, vội vàng nằm rạp xuống đất, không dám nhúc nhích.
“Vân Diệp ở đâu? Dẫn ta qua đó. Kẻ nào dám đi báo tin, trẫm đánh gãy chân chó!” Lý Nhị sải bước đi thẳng vào trong, quản gia lão Triệu vội vã dẫn đường phía trước. Hầu gia và Ngụy vương đang uống rượu trong hậu hoa viên.”
“Trước đây huynh nói làm một quả cầu thật lớn, liên tục bơm khí nóng vào là có thể đưa người bay lên, nguyên lý giống đèn Khổng Minh. Sau khi về kinh, chúng ta bắt tay làm luôn nhé. Muốn dựa vào sức mình bay lên vẫn khó lắm, trước tiên làm ra thứ gì đó bay được để chơi cũng hay.” Lý Thái mặc độc một chiếc quần lót, nằm trên ghế dài nói với Vân Diệp.
“Đương nhiên rồi. Về kinh thành, lo xong hôn sự của Tiểu Nha, chắc ta cũng chẳng còn việc gì. Chúng ta cứ thong dong tận hưởng mấy ngày nhàn nhã. Bệ hạ đang bận đọc sách, chắc không rảnh tìm ta gây chuyện đâu. Được thảnh thơi ngày nào hay ngày ấy. Ta đã thèm thuồng bãi săn hoàng gia ở Nam Sơn từ lâu rồi, khi nào đi săn đây?”
“Còn sớm lắm. Thú trong bãi săn lúc này đều đang nuôi con, không phải mùa săn bắn. Muốn đi săn thì đợi đến cuối thu rồi tính, khi ấy mới là thời điểm thích hợp. Săn thu kéo dài suốt một tháng, tha hồ cho ngươi chơi. Trước hết nói cho trẫm biết, các ngươi tặng trẫm ngần ấy sách hay, chẳng lẽ chỉ định nhốt trẫm trong thư phòng để các ngươi được thảnh thơi, phải không? Nói thật đi, trẫm có phải là người khiến các ngươi chán ghét lắm không?” Lý Nhị chẳng giữ chút hình tượng nào, ngồi chễm chệ lên chiếc bàn con giữa hai ghế dài, nhìn xuống Vân Diệp và Lý Thái.
“Cứ nằm yên đấy mà trả lời, đừng nghĩ ngợi. Hễ ngươi nghĩ kỹ rồi mới đáp, câu trả lời sẽ khác ngay. Mau lên, có phải hay không? Các ngươi chán ghét chuyện trẫm cứ đứng trên chỉ tay năm ngón rồi, đúng không?”
“Không, không có ý đó đâu, bệ hạ là bậc kỳ tài trong thiên hạ, chỉ vài cuốn sách thì chẳng mấy chốc sẽ đọc xong. Vi thần và những người khác nghiên cứu đã lâu mà vẫn chưa tìm được con đường thích hợp cho Đại Đường mai sau, đành gửi gắm hy vọng vào bệ hạ, mong bệ hạ có thể thu góp sở trường của trăm nhà, cuối cùng tìm ra con đường ấy.”
Mắt Lý Nhị nhìn chằm chằm Vân Diệp như mắt chim ưng, khiến Vân Diệp thấy vô cùng không tự nhiên, phải rụt người xuống, lắp ba lắp bắp nói ra lý do mình đã bịa sẵn từ lâu.
“Nói láo! Hôm nay trẫm bị người ta khinh suốt cả ngày. Đưa tiền vàng cho hòa thượng cũng bị khinh, đưa tiền vàng cho người bán hàng rong cũng bị khinh. Vào một cửa tiệm còn bị bà chủ cầm chổi đuổi ra ngoài. Giờ ngươi cũng định khinh trẫm một phen nữa sao? Hòa thượng là người ngoài cõi tục, lời họ nói cũng có lý, trẫm không tiện so đo. Người bán hàng rong khinh trẫm là do trẫm tự chuốc lấy, cũng chẳng tính. Còn tiệm của bà chủ ấy vốn không tiện cho đàn ông ra vào, bị người ta cầm chổi đuổi ra cũng hợp tình hợp lý. Nếu ngươi không nói được nguyên do, cứ chờ xem trẫm xử ngươi thế nào. Trả lời mà không vừa ý, con mồi trong cuộc săn mùa thu của trẫm sẽ là ngươi!”
Vân Diệp âm thầm kêu khổ. Lý Nhị vốn tính hay để bụng, hôm nay chẳng biết phát điên cái gì. Chắc là muốn xem muôn mặt phố phường: xem xong người bán hàng rong, hòa thượng, rồi đến phụ nữ, giờ thì đến lượt kẻ có công như mình. Không biết ông ta đã nhìn thấy gì ở người khác, lại muốn nhìn thấy điều gì ở mình. Thôi, không nghĩ nữa, nói chuyện học vấn với ông ta vậy.
Lão tiên sinh Nhan Chi Thôi đề xướng thuyết tính tam phẩm, chia bản tính con người thành ba hạng: người trí tuệ bậc cao, kẻ ngu độn bậc thấp và người trung dung. Ông nói, người trí tuệ bậc cao không cần dạy cũng thành tài; kẻ ngu độn bậc thấp dẫu có dạy cũng vô ích; còn người trung dung, không dạy thì chẳng hiểu biết gì.
Ông ấy còn nói bệ hạ là người trí tuệ bậc cao, thiên tài trời sinh, không học cũng tự biết, không dạy cũng tự hiểu. Vi thần không đồng tình với cách nhìn ấy. Kiến thức đến từ sự tích lũy và lắng đọng.
Bệ hạ những năm đầu nam chinh bắc chiến, đã nhìn thấu tình đời, nên khi làm việc thường có thể đáp ứng nhu cầu của bách tính. Pháp lệnh ban ra đương nhiên sẽ được thi hành suôn sẻ. Nhưng hơn mười năm nay, bệ hạ vẫn luôn ở Trường An; một bức tường cung điện đã ngăn cách bệ hạ với bách tính. Những gì bệ hạ biết về họ chỉ dừng lại trên tấu chương hoặc trong tình báo.
Tấu chương và tình báo đều không đủ để cho bệ hạ biết thiên hạ ngày nay là một thời đại biến đổi từng ngày. Bệ hạ dựa vào tình hình bách tính trước kia để đặt ra luật lệ cho bách tính hiện giờ, khó tránh khỏi sơ sót.
Nhưng bệ hạ là vua một nước, không thể ngày ngày lui tới chốn phố phường, vậy nên vi thần và những người khác đã biên soạn những điều tâm đắc của mình thành sách, dâng lên bệ hạ, mong bệ hạ nhìn thấy một Đại Đường chân thực. Chúng thần tuyệt không có ý gì khác!