“Nhất định là Hi-pa-ti-a không đúng, sư phụ mới không bắt nạt người khác. Chỉ khi người ta phạm lỗi, sư phụ mới làm vậy thôi. Tiểu Nha, muội quên rồi à, trước đây sư phụ dọa trừ tiền tiêu vặt của ta bao nhiêu lần, nhưng toàn nói miệng, có khi nào trừ thật đâu. Mấy trò nhỏ như trừ tiền, sư phụ không làm đâu.”
Tiểu Vũ cầm một chiếc túi vải bước ra, vừa khéo nghe Hi-pa-ti-a khóc lóc kể lể. Bất kể ai nói sư phụ không tốt, Tiểu Vũ đều chẳng vui.
“Ái chà, Tiểu Kiệt rốt cuộc cũng đưa vả khô vào đây rồi. Mau cho ta nếm thử! Đoàn buôn đi Tây Vực đúng là chỉ có chút tác dụng này.” Vân Nha cũng chẳng ngốc, lập tức hiểu ra, vội giảng hòa. Nàng bốc một nắm lớn vả khô trong túi vải nhét cho Hi-pa-ti-a, định cho chuyện này qua đi.
Cao Dương ăn một ít vả khô, ngưỡng mộ hỏi Tiểu Nha: “Lúc vào thư viện, đồ ăn của ta bị lục soát lấy hết, chẳng chừa lại thứ gì. Lan Lăng mang theo rất nhiều kẹo cũng bị tịch thu. Sao các muội lại đem được đồ ăn vặt vào đây?”
Tiểu Nha lén liếc Hi-pa-ti-a, thấy nàng đang ăn vả khô ngon lành, bèn cười khanh khách: “Người thông minh nhất thiên hạ là ca ca ta, người thông minh thứ hai là tứ ca của tỷ, người thông minh thứ ba mới đến lượt Tiểu Kiệt. Cứ yên tâm, chỉ cần có Tiểu Kiệt ở đây, đồ ăn vặt của chúng ta sẽ lúc nào cũng dồi dào.”
Sự thông minh của Vân Diệp được trên dưới Đại Đường công nhận, trí tuệ của Lý Thái cũng rõ như ban ngày, nên Cao Dương không có ý kiến gì với thứ tự này. Nhưng nàng rất không phục người tên Tiểu Kiệt kia; chẳng qua nể mặt món vả khô nên không nói gì.
Hi-pa-ti-a thích ăn quả sung nhất. Tuy giờ không được ăn quả tươi như vậy, có chút quả khô ăn tạm cũng đành lòng. Cây sung trong sân nhà nàng còn quá nhỏ, mỗi năm chỉ kết hơn chục quả, lại bé xíu. Năm nào, khi quả sung dần chín, nàng cũng ngồi bên cửa sổ ngóng về phía tây thật lâu.
Ăn một ít sung, nỗi bực bội trong lòng cũng tan biến. Lúc này nàng mới nhớ ra phải ngắm nhìn đám học trò của mình. Tiểu Nha và Tiểu Vũ có thể bỏ qua; Thời Thời đến để dạy các tiểu nương tử võ nghệ, cưỡi ngựa và những môn khác. Lão tiên sinh Vô Thiệt chê mất mặt nên không tới, còn hết sức tiến cử Thời Thời. Vừa rồi, Thời Thời đã dùng bản lĩnh của mình chinh phục đám tiểu cô nương lắm chuyện này.
Hi-pa-ti-a vỗ tay, bảo mọi người yên lặng, rồi nắm tay một cô nương và nói với những người khác: “Trong ba năm tới, chúng ta sẽ sớm tối ở bên nhau. Ta mong mọi người trân trọng cơ hội cầu học khó khăn lắm mới có được này. Việc các em có thể vào thư viện học tập khiến ta vô cùng kinh ngạc. Các em nên biết, thế giới này thuộc về đàn ông, phụ nữ chỉ tồn tại như vật phụ thuộc. Các em cũng thấy rồi đấy, người thông minh như ta mà trong tay đám đàn ông kia cũng chẳng có sức chống trả, chỉ vì ta không thể vạch trần trò lừa của hắn. Biết rõ đó là trò lừa mà lại không đủ kiến thức để vạch trần, ấy là nỗi bi ai lớn nhất trên đời.
Các em thật may mắn. Theo ta biết, thư viện Ngọc Sơn là học viện lớn nhất thế giới, có đầy đủ các ngành học nhất, cơ sở vật chất cũng tốt nhất. Ngay cả phương Tây cũng chẳng có nơi nào sánh được. Ở thư viện, ta vừa là tiên sinh, vừa là học trò. Ta không muốn bày ra vẻ viện trưởng để trò chuyện với mọi người, chỉ muốn làm một người bạn, một tỷ tỷ lớn, cùng mọi người tiến bộ, cùng nhau vươn tới đỉnh cao tri thức, chứng minh cho thế nhân thấy phụ nữ cũng có người trí tuệ.”
Đó là những lời chân tình nhất mà các tiểu nương tử nghe được trong hai ngày qua. Khác với vẻ lạnh lùng, bá đạo của Vân Diệp, Hi-pa-ti-a rõ ràng đã chiếm được cảm tình của phần lớn mọi người. Dĩ nhiên, trong số đó tuyệt đối không có Tiểu Vũ.
Trong lúc Hi-pa-ti-a đang bàn chuyện áo bào thư viện với những cô nương khác, một thiếu nữ dịu dàng, yếu đuối đeo chiếc bọc không lớn trên lưng, bước vào từ cổng hoa viên. Thấy trong sân có rất nhiều người, nàng bỗng cứng đờ, đứng sững ở cửa, không biết nên vào hay nên ra. Nàng lúng túng vén tóc, nở một nụ cười thật tươi về phía trong sân.
Tóc đen, da trắng, áo sa, để lộ một mảng yếm màu xanh biếc. Nàng đứng đó tựa một bức tranh, một bài thơ. Hi-pa-ti-a lập tức quên bẵng những điều ghi trên cuộn sách trong lòng, bước nhanh tới nắm tay thiếu nữ, dịu dàng hỏi: “Tiểu nương tử nhà ai đây? Người của thư viện đều đã vào cả rồi, chẳng lẽ em cũng đến cầu học?”
Thiếu nữ khó nhọc rút tay khỏi móng vuốt ma quỷ của Hi-pa-ti-a, rồi hai tay dâng lên một tờ văn thư. Hi-pa-ti-a nhận lấy xem qua, lập tức vui tươi hớn hở, nói với những tiểu nương tử khác: “Đây là bạn mới của các em, tên là Bàng Thì Nhi, nhà ở Hà Trung, năm nay đã mười bốn tuổi rồi đấy.”
Môi Tiểu Vũ trề ra đến tận trời. Hóa ra trong thư viện, trước đây nàng là người xinh đẹp nhất; cô gái từ quê tới này vậy mà còn đẹp hơn nàng, khiến nàng khó mà có thiện cảm. Theo sư phụ lâu như vậy, nàng cũng biết tự lượng sức mình, nhưng điều đó chẳng thể che giấu nỗi căm ghét dâng đầy trong lòng.
“Tiểu Vũ, cô Thì Nhi kia xinh hơn muội kìa.” Tiểu Nha khoác vai Tiểu Vũ, chỉ Bàng Thì Nhi mà nói.
Tiểu Vũ xoay người thoát khỏi tay Tiểu Nha, kiêu ngạo liếc Bàng Thì Nhi một cái rồi quay về phòng ngủ. Nhìn thêm người đàn bà này một lần cũng thấy chướng mắt. Phụ nữ nhà họ Vân đều như những cái cây độc lập, có cây khỏe mạnh, có cây mềm mại, nhưng ít ra ai cũng tự đứng được. Cô ta trông chẳng khác nào tơ hồng trong rừng. Sư phụ từng chỉ tơ hồng trong rừng rồi nói với nàng rằng phụ nữ rất dễ trở thành thứ dây leo, hút chất dinh dưỡng từ những cây lớn khác cho đến khi cây lớn cạn kiệt, rồi bản thân cũng tiêu đời. Dù làm một cây non bén rễ trong đất, không nhìn thấy ánh mặt trời phía trên cũng chẳng sao; ít ra rễ mình còn cắm sâu trong đất. Tơ hồng tuy leo được rất cao, nhưng chỉ cần cây lớn chết khô, nó cũng khó thoát khỏi cái chết. Đổi mạng sống lấy chút vẻ vang nhất thời thì chẳng đáng chút nào.
Cao Dương rất muốn sờ làn da của cô nương kia, thế là nàng bước tới véo một cái lên má nàng ta. Thấy nước mắt cô nương sắp trào ra, Cao Dương vui vẻ xoa tay: “Người ta bảo da mỹ nhân làm bằng nước, quả nhiên ha ha, véo một cái là ra nước.” Nàng chìa móng vuốt định véo thêm lần nữa, nhưng thấy Bàng Thì Nhi đã được Hi-pa-ti-a che chắn phía sau, không thể ra tay, bèn rụt tay lại, cười đùa rồi cũng vào phòng mình. Cửa vừa khép, nụ cười trên mặt nàng đã biến mất.
Những cô nương yếu mềm dịu dàng vốn là kiểu người Hi-pa-ti-a yêu thích nhất, huống chi đây còn là một tuyệt sắc giai nhân, khiến nàng phấn khích vô cùng. Thấy các tiểu nương tử khác vây quanh Bàng Thì Nhi an ủi, nàng liền kéo nàng ấy đi, đích thân sắp xếp phòng ngủ cho nàng…
Việc trong thư viện bộn bề, Vân Diệp bận đến mức chân không chạm đất, chuyện cô nương xinh đẹp nhanh chóng bị chàng quên bẵng. Giờ đây chàng phải đối phó với cả đám thương nhân. Đám người béo tốt, bụng phệ này, dưới sự dẫn dắt của Hà Thiệu, tụ tập trong văn phòng Vân Diệp, mồm năm miệng mười đòi thư viện mở đường cho con em thương nhân. Ông nội bán gạch, cha bán gạch, đến đời cháu chẳng lẽ cũng đi bán gạch? Bán gạch quả thật không tệ, đủ ăn no, cưới hai bà vợ cũng chẳng thành vấn đề, nhưng nhà mình dù sao cũng phải tiến bộ chứ? Ông nội một năm bán mười vạn viên gạch, cha bán năm mươi vạn, cháu có bán được một trăm vạn viên thì vẫn chỉ là kẻ bán gạch. Đến đời này, họ muốn đổi cách sống.
Đây là suy nghĩ chỉ người sống trong thời thái bình thịnh trị mới có. Loạn thế mà giữ được cơ nghiệp tổ tiên đã là giỏi lắm rồi. Biết nói suông không thể lay chuyển Vân Diệp, Hà Thiệu bèn cho người dâng món lớn: mở rương ra, bên trong toàn là vàng. Lão biết gần đây Vân Diệp rất thiếu tiền; tiền trong nhà lẫn tiền công quỹ đều đã bị đưa đến Nhạc Châu. Hiện giờ, vô số tù nhân đang khai hoang, mở núi, đục đá ở Nhạc Châu; hai trong bốn chủ sự của Công bộ cũng ở đó, hai thợ cả của Tướng Tác Giám cũng đã đi. Còn nhà Công Thâu đã lâu không thấy mặt, hơn nửa nhân lực cũng đang ở Nhạc Châu. Vân Diệp đang chờ thủy sư Lĩnh Nam rảnh tay; một khi thủy sư rảnh, một nửa sẽ được điều đến Nhạc Châu. Thủy tặc nơi đó thật sự quá nhiều, vậy nên Hà Thiệu chẳng lo Vân Diệp không chịu mở cửa.
“Ha ha ha, lão Hà, lần này ông tính sai rồi. Các ông không đem tiền đầu tư vào Nhạc Châu, lại chạy đến đây cầu tiền đồ cho con em mình, chẳng biết các ông nghĩ thế nào. Học trò mấy khóa đầu của thư viện có thể nhanh chóng được bổ nhiệm làm quan, nguyên nhân duy nhất là Đại Đường mở mang bờ cõi quá nhanh, nhân tài không theo kịp, nên mới có chuyện tốt ấy. Bây giờ thì khác rồi, thiên hạ đã bước vào thời kỳ tương đối yên ổn, muốn đi con đường đó rõ ràng không thông nữa.
Cương vực Đại Đường ngày càng rộng, từ nam tới bắc, từ đông sang tây, đều rộng lớn chưa từng có. Ta hiểu các ông muốn tìm tiền đồ cho con cháu, nhưng một khi chúng không có học thức tương xứng với chức quan của mình thì sẽ chịu thiệt lớn. Ông chính là một ví dụ sống sờ sờ: đang yên đang lành làm bá tước, sao lại hạ mình đi buôn bán? Ông có biết triều đình sắp ban hành điều lệ quan viên không được kinh doanh không? Ngay cả nhà ta còn chưa biết phải xoay xở thế nào, ông lại còn muốn xông vào ư?”
Lão Chu ở nha hành vuốt râu nói: “Con cái trong nhà đông, nhà ai cũng đông người đông của. Tháng nào cũng có trẻ chào đời, trong nhà không dùng hết ngần ấy người, đành phải tìm đường khác cho chúng. Cứ yên tâm, một khi chúng làm quan, sẽ tách khỏi gia đình. Chúng ta không làm chuyện mất mặt như cấu kết quan thương đâu.”
“Tình hình Nhạc Châu hiện giờ vẫn chưa rõ ràng. Tuy Vân hầu dùng thủ đoạn sấm sét bình ổn giá đất, nhưng từ xưa nơi núi sâu nước độc sinh ra dân dữ. Lỡ họ giở trò gì khác, số tiền này chẳng phải sẽ đổ sông đổ biển sao? Tôi nghe nói thủy tặc ở đó giờ đến cả gạch cũng cướp. Gỗ nhà họ Lương chở tới, nghe đâu bị cướp ở hồ Động Đình. Tuy người không sao, nhưng tai người quản sự lại bị chúng cắt mất. Chúng ta cứ bình yên kiếm chút tiền chắc chắn ở Trường An vẫn hơn.”
Vân Diệp thật chẳng biết nói gì. Đám cáo già này, người nào chẳng tinh khôn. Nếu tình hình Nhạc Châu sáng sủa hơn, có khi họ đã ùn ùn kéo tới; khó khăn có lớn đến đâu cũng chẳng còn là khó khăn. Vàng sẽ dễ dàng như thủy triều nhấn chìm Nhạc Châu.
Người kiểm soát chỉ tiêu của thư viện là tiên sinh Lý Cương. Vân Diệp và Hứa Kính Tông không chịu nổi những lời nài nỉ tình nghĩa, nên họ mới là mục tiêu đột phá chính của đám người kia. Khi tiên sinh Lý Cương mặt đen như đáy nồi xuất hiện trong văn phòng Vân Diệp, Hà Thiệu và đám thương nhân chỉ biết khom người, mang vàng của mình rời đi, chẳng ai dám nói thêm một lời.
Vân Diệp tiếc nuối nhìn những chiếc rương kia, nói với Lý Cương: “Tiên sinh, thư viện chúng ta có nên nghĩ cách kiếm tiền nào không?”