Còn ba ngày nữa là đến Nguyên nhật. Nhà họ Vân vẫn náo nhiệt như mọi năm. Trang hộ mổ lợn, mổ dê xong, theo lệ lại mang đến nhà họ Vân một cái chân, rồi xách về một giỏ bánh trái. Những thứ bánh này, nhà trang hộ còn chưa làm được. Thật ra Vân Diệp rất ngán việc làm những chuyện ấy: mấy bà đầu bếp trong nhà bận rộn ba năm ngày, cuối cùng đổi về một đống chân lợn, chân dê cao như núi, đúng là trao đổi ngang giá.
Bà nội lại rất thích, đích thân ngồi ở phòng gác cổng, uống trà với mấy cụ già trong trang, trò chuyện về vụ mùa năm nay và những chuyện vặt trong trang. Nhà nọ có cô con dâu trẻ sinh một lúc hai thằng cu; bà nọ bị nhà chồng đuổi vì chân to; nhà kia năm nay bán trái cây phát tài. Người già thích nghe nhất mấy chuyện như vậy.
Cậu nhóc mũm mĩm trong trang vác chân lợn đến nhà, bà nội vui vẻ xoa đầu nó, khen một câu, còn sờ sờ cái chân lợn, bảo đây là chân ngon hạng nhất. Bà giục nó mau lấy giỏ đựng bánh, chọn nhiều loại một chút, bày ra đĩa trong nhà sẽ đẹp mắt, không được chỉ chọn món mình thích ăn.
Thế là thằng ngốc cười lên là bong bóng mũi nổi lềnh bềnh kia khì khì cười, chạy đi lấy bánh, nhưng bị bà đầu bếp ưa sạch sẽ vả một cái vào sau đầu, bắt đi xì mũi, rửa tay, không thì đừng hòng đụng vào bánh.
Qua lại với trang hộ là chuyện cần thiết. Tân Nguyệt cũng bảo nha hoàn trong nhà xâu rất nhiều chuỗi hạt, mỗi chuỗi có ba viên ngọc trai còn nhỏ hơn hạt đậu tương. Nhà nào có bé gái thì được tặng một chuỗi. Thành ra có không ít người bế bé gái còn đỏ hỏn tìm đến tận cửa, banh chân đứa bé ra cho Tân Nguyệt xác nhận là con gái, đủ tư cách nhận chuỗi hạt.
Nhà hào phóng nhất là nhà họ La, chuyên ủ rượu hoa quế sánh. Họ chở cả xe vò gốm đen đến phủ, không đi tìm phòng kế toán lĩnh tiền, chỉ khẩn khoản xin bà nội lúc đãi khách hãy nói với khách rượu hoa quế này là của nhà họ La là được. Sau này cứ lễ tết lại mang đến, tuyệt đối không chậm trễ. Bà nội cười tươi như Phật Di Lặc lần nào cũng gật đầu nhận lời, hứa rằng dù Hoàng hậu nương nương có đến, bà cũng sẽ giới thiệu.
Xe lễ của nhà họ Vân chạy khắp phố lớn ngõ nhỏ Trường An. Quản gia lão Tiền, kế toán lão Tôn, các cô các thím nhà họ Vân, rồi Tân Nguyệt dẫn theo Na Nhật Mộ, Vân Diệp dẫn theo Vân Bảo Bảo, ai nấy đều vất vả đi khắp nơi biếu lễ. Hết cách, giữa đám vương công hầu tước, bối phận chàng thấp nhất, tuổi cũng nhỏ nhất, đâu có lý nào để người lớn tuổi hơn tặng lễ cho mình trước.
Trình Giảo Kim đội Vân Bảo Bảo lên cổ uống rượu, miệng không ngừng thở dài. Công chúa Thanh Hà năm nay mới tròn mười lăm, phải sang năm mới gả cho Trình Xử Mặc. Vì thế trong nhà ông chỉ có một đứa cháu gái do Cửu Y sinh. Ông muốn có cháu trai thì còn phải đợi hai năm nữa, nên rất ngưỡng mộ cảnh Vân Diệp có đủ cả trai lẫn gái.
“Con bé nhà ta thật đáng tiếc, không phải con chính thất sinh ra, chẳng có cách nào gả cho nhà họ Vân làm con dâu. Nếu ngươi chịu khó sinh thêm mấy đứa con trai thì con bé còn có cơ hội.” Ông ngửa cổ uống cạn một bát rượu, đặt bát xuống bàn, tiếc nuối nói với Vân Diệp.
“Nhà cháu không câu nệ chuyện đó. Sau này chỉ cần hai đứa trẻ nhìn nhau thuận mắt, cháu sẽ không ngăn cản.” Vân Diệp rót đầy rượu cho lão Trình, lựa lời an ủi ông.
“Nói nhăng nói cuội! Trẻ con không hiểu chuyện, ngươi cũng không hiểu chuyện hay sao? Bảo Bảo là trưởng tử đích tôn, thân phận quý giá lắm. Ngươi là đệ tử thần tiên, thân phận kết thông gia với nhà nào cũng xứng. Chỉ có thân phận vợ ngươi hơi thấp. Hồi ngươi thành thân, lão phu mà có mặt thì dù thế nào cũng không cho ngươi cưới con gái nhà tiểu hộ. Nếu không, thành tựu của ngươi đã chẳng chỉ có thế này. Sau này con cái ngươi cũng sẽ sống dễ dàng hơn nhiều. Gia tộc, gia tộc ấy mà, phải cành lá đan xen, rễ nhánh sum suê mới tốt.”
“Bá bá coi thường cháu rồi. Cháu thà tay trắng gây dựng sự nghiệp, chứ không muốn chịu đựng đám đại gia tộc ấy. Bá bá nhìn con gái các nhà lớn kia xem, có mấy ai coi được? Suốt ngày mặt mày nghiêm nghị, y như Bồ Tát. Tiểu điệt kính quỷ thần thì giữ khoảng cách, không chọc nổi thì cũng chẳng chọc. Sống thoải mái như bây giờ có gì không tốt?”
“Người già rồi là hay lo chuyện bao đồng, ngươi đừng để bụng.” Lão Trình mỉm cười nói với Vân Diệp, vẻ mặt đầy tán thưởng.
“Bá bá lo cho nhà cháu, tiểu điệt đâu thể không hiểu. Cháu vào Trường An cũng là nhờ bá bá dẫn đường, nhà họ Vân sẽ không quên ân tình này.”
“Biết ngươi là người trọng tình nghĩa nên ta với lão Ngưu mới hết lòng giúp ngươi. Nay ngươi cũng coi như công thành danh toại rồi, nói bá bá nghe dự định sau này của ngươi đi. Tầm nhìn của ngươi xa, nhà họ Trình định bước theo dấu chân ngươi.”
“Thế thì không được. Từ năm nay nhà họ Vân sẽ đóng cửa giữ mình, giảm bớt cơ hội xuất hiện trước mặt mọi người. Nhà bá bá thì không thể thế được. Xử Mặc còn đỡ, tiền đồ của Xử Lượng và Xử Bật vẫn chưa rõ, bá bá còn phải kiếm thêm công trạng mới được.”
Trình Giảo Kim cười ha hả, bế Vân Bảo Bảo xuống khỏi cổ, đút cho nó một cái đùi gà. Nhìn Vân Bảo Bảo xé thịt gà, ông lẩm bẩm: “Làm cha là cái số phải nhọc lòng nhọc sức. Lão phu vẫn luôn lưu luyến sa trường, chẳng phải vì thích giết người, mà là nhà như nhà ta muốn hưng thịnh thì ngoài việc liều mạng trên chiến trường, thật sự chẳng còn cách nào khác.”
“Bá bá nói vậy là sai rồi. Xử Bật có lẽ giống bá bá, nhưng Xử Lượng thì chưa chắc. Tiên sinh Nguyên Chương đã để mắt đến cậu ấy, định nhận làm đệ tử nhập môn cuối cùng, còn nhờ cháu đến hỏi ý bá bá. Xử Lượng theo tiên sinh Nguyên Chương rồi, e rằng sau này không cầm nổi đao thương nữa.”
Trình Giảo Kim bật phắt dậy hỏi: “Tiểu tử, chuyện này thật chứ? Đừng có lừa ta. Nhà họ Trình ta cũng sắp có tú tài rồi ư?”
“Đương nhiên là thật. Tiểu điệt sao dám lừa bá bá? Tiên sinh Nguyên Chương đã đặc biệt dặn cháu rồi, bá bá cứ dẫn Xử Lượng đến hỏi là biết.”
Trình Giảo Kim mừng rỡ xoa tay, đi vòng vòng trên đất, nói với Vân Diệp: “Chẳng phải ngươi định đến nhà lão Ngưu sao? Mau đi đi, khỏi ăn cơm, lấy thêm cho đứa nhỏ hai cái đùi gà ăn lót dạ là được. Ha ha, nhà họ Trình sắp có tú tài rồi!”
Thấy lão Trình vui đến mất cả dáng vẻ, Vân Diệp cũng mừng thay ông. Lý Cương quả đã rèn một gã khổng lồ cao chín thước thành kẻ biến thái giỏi viết tiểu khải trâm hoa. Tên Uất Trì ngốc to xác ấy đứng đầu thư viện, giờ lại chuyển hướng thành nhà thủy lợi học, ngày nào cũng chạy đến Công bộ, Tướng tác giám, không biết đã lấy bao nhiêu bản đồ, dẫn theo một nhóm sư đệ cùng chí hướng, suốt ngày tính thời gian thi công, khối lượng đất đào đắp, chênh lệch địa hình, còn phải tránh những nơi đất đai tơi xốp.
Con kênh dài hai trăm tám mươi dặm đã thành hình bước đầu. Uất Trì lão ngốc muốn mở đường cho con trai, lo Công bộ không cho mượn tài liệu, bèn đích thân tìm đến, nói mình định luyện binh ở Hà Bắc, cần xem bản đồ địa hình. Chẳng biết một tướng lĩnh ở kinh thành thì luyện binh ở Hà Bắc kiểu gì, nhưng Công bộ vẫn đành nhắm mắt tin lời ông. Hai cha con gần như vét sạch bản đồ Hà Bắc trong Công bộ. Nhà họ Uất Trì còn sai ngựa chạy suốt đêm đến Hà Bắc, lấy hết phủ chí, huyện chí các nơi đem về cho con trai nghiên cứu. Trình Giảo Kim vô cùng ngưỡng mộ chuyện ấy; nay nghe nói con mình được Nguyên Chương để mắt, ông làm sao không lập tức chốt chuyện này cho được.
Ngưu Kiến Hổ đã đến Hải Châu, nhà họ Ngưu vì thế trở nên quạnh quẽ. Hai ông bà già ở trong tòa phủ đệ rộng lớn, nhìn nhau chẳng biết nói gì. Quản gia thấy Vân Diệp dẫn con trai đến thì mừng rỡ, cuối cùng trong nhà cũng có chút hơi ấm.
Mấy năm nay lão Ngưu thích nhất là ngồi thẫn thờ một mình, chẳng biết đang nhớ lại chuyện gì. Vân Diệp rất lo ông mắc chứng trầm cảm, nhất định phải kiếm việc gì đó cho ông làm.
Vân Diệp chẳng cần thông báo, cứ thế đi thẳng vào hậu trạch, thấy lão Ngưu đang ngồi thẫn thờ một mình trong đình ấm. Các vị đại lão này hễ về kinh sư là binh quyền sẽ bị thu lại, giao cho phó tướng nắm giữ. Bản thân họ cũng cần tránh hiềm nghi, một tháng chẳng đến quân doanh nổi một lần. Người đang bận rộn mà đột nhiên nhàn rỗi, sẽ thành ra thế này.
Vân Bảo Bảo thích ông nội Ngưu râu rậm nhất. Hai tay cầm hai cái đùi gà lấy được từ nhà họ Trình, nó lạch bạch chạy vào đình ấm, giơ cao đùi gà lên mời ông nội Ngưu ăn.
Một tràng cười vui sướng tột độ vang ra từ trong đình. Một già một trẻ quậy phá trong đó. Vân Diệp cười, mặc kệ họ, cứ để lão già vui một lúc. Dưới sự dẫn đường của quản gia đang lau nước mắt, chàng đi tặng lễ cho thím Ngưu.
“Thiếu gia nên thường xuyên đến đây. Dạo này lão gia nói ngày càng ít. Đại thiếu gia hồi đó không chịu đưa gia quyến đến Hải Châu, định để thiếu phu nhân và cháu đích tôn ở lại bầu bạn với lão gia, kết quả lại bị lão gia đuổi đi. Bây giờ chỉ lúc cậu và thiếu gia nhà họ Trình đến, tôi mới thấy lão gia nở nụ cười. Những lúc khác ông ấy chẳng nói năng gì.”
Lão Ngưu làm quân pháp quan nhiều năm, nên đồng liêu trong quân đều không ưa ông lắm, chê ông năm xưa ra tay quá nặng, chưa bao giờ nương tình. Lúc đánh trận thì còn dễ nói, mấy năm nay các lão tướng ít ra trận, thay vào đó là những tướng lĩnh trẻ hơn như Hầu Quân Tập, Tiết Vạn Triệt, Tiết Vạn Quân. Dần dà, chẳng còn ai đến nhà họ Ngưu tạo quan hệ nữa.
“Thím Ngưu, trong nhà chỉ có thím với bá bá, giữ cái tòa nhà rộng thế này làm gì? Trên đồng bằng lạnh cóng. Tiểu điệt đã thu xếp xong căn lầu nhỏ ở Ngọc Sơn cho thím rồi. Thím với bá bá chuyển lên núi ở đi, nhà nhỏ mới thấy vui vẻ. Cúng tổ tiên xong thì đi luôn, cô với các thím cháu đang chờ thím đấy. Chơi mạt chược cứ nhắc mãi, thiếu một bạn chơi giỏi. Tiểu điệt còn phải nghiên cứu binh pháp với bá bá, không có thời gian chăm sóc thím, thím đến nhà cháu vừa khéo đủ người chơi mạt chược. Ai cũng có thú vui riêng.”
Thím Ngưu lau khóe mắt, nói: “Giữ tòa nhà lớn cũng chẳng ích gì. Chỉ có mấy đứa hậu bối các cháu đến biếu lễ năm mới, nhà cửa trống trải khiến người ta khó chịu. Chỉ cần cháu thuyết phục được bá bá nhà cháu, thím tùy cháu sắp xếp.”
Đang trò chuyện với thím Ngưu thì lão Ngưu bế Vân Bảo Bảo đi vào, miệng ngậm một cái đùi gà. Một già một trẻ gặm ngon lành. Thấy lão Ngưu vào, Vân Diệp đứng dậy định hành lễ, lão Ngưu xua tay ngăn lại, tung hứng Vân Bảo Bảo trên tay mấy cái, vui vẻ nói: “Đúng là thằng nhóc mập, nặng hẳn hơn hai mươi cân. Ăn thêm đi, đừng giống cha cháu, gió thổi một cái là bay mất.”
Quản gia vui vẻ đi dặn nhà bếp chuẩn bị cơm nước. Thiếu gia nhà họ Vân nổi tiếng kén ăn, ông đích thân đến nhà kính hái rau, chuẩn bị một bữa tiệc thịnh soạn.
“Tiểu tử, Ngọc Sơn của ngươi tuy tốt, nhưng đâu phải nhà của lão Ngưu ta. Đây mới là nhà ta. Ngày Tết nhất định phải ở bên tổ tiên mới phải. Ta xin nhận lòng tốt của ngươi, cứ yên tâm, lão phu chưa chết ngay được đâu.”
“Ngưu bá bá, tiểu điệt đâu có mời bá bá đi nghỉ dưỡng. Cháu đoán Đại Đường sắp gặp chuyện lớn rồi. Hai bác cháu ta dù không thể xoay chuyển tình thế, ít nhất cũng phải nắm rõ trong lòng mới được.”
“Được, đợi ta cúng bái tổ tiên xong sẽ đến Ngọc Sơn. Ăn cơm xong, ngươi đi thăm nhà người khác đi, đừng sống thành kẻ cô độc như lão phu.”