Trưởng Tôn hoàng hậu là người rộng lượng, tha thứ cho tội mạo phạm loan giá của bọn họ, khen ngợi tài chế tạo chân giả cao siêu của Vân Diệp, rồi nghiêm khắc phê bình hai mầm non quốc gia là Vân Diệp và Trình Xử Mặc: được tắm mình trong mưa móc của bệ hạ Lý Nhị mà chẳng chịu tiến thủ, suốt ngày nhàn rỗi, để hai rường cột tương lai tốt đẹp của đất nước bị hủy hoại vì buông lỏng quản thúc. Với tư cách hoàng hậu Đại Đường, bà tuyệt đối không thể khoanh tay đứng nhìn. Thế là vị hoàng hậu nhân từ vĩ đại quyết định đích thân dạy dỗ Vân Diệp, tiện thể quản luôn Trình Xử Mặc chẳng ra thể thống gì. Đó chính là ân điển. Chọn ngày chẳng bằng gặp ngày, bắt đầu từ sáng mai.
Tiễn hoàng hậu nương nương đi rồi, đứng ngoài cổng phủ họ Ngưu, lòng Vân Diệp lạnh buốt như cơn gió rét vừa lùa qua trời cao. Vĩnh biệt giấc ngủ nướng, vĩnh biệt tự do, vĩnh biệt cuộc sống vô lo vô nghĩ của ta. Trước đó hắn còn ôm chút hy vọng mong manh rằng hoàng hậu nương nương sẽ quên chuyện này, giờ xem ra bà chưa từng quên, còn trù tính kỹ càng để cải tạo hắn. Việc mạo phạm loan giá chẳng qua chỉ là chất xúc tác mà thôi.
Ngưu Tiến Đạt rất vui, phu nhân họ Ngưu cũng rất vui, cho rằng cuối cùng Vân Diệp đã được hoàng gia công nhận, có thể bước chân vào tầng lớp quý tộc cao quý nhất Đại Đường. Còn Ngưu Kiến Hổ thì đã bị Trình Xử Mặc đè ra đánh từ lâu. Vợ chồng lão Ngưu chẳng buồn để ý mọi chuyện trước mắt, sánh bước trở về phủ.
Trong nhà, mọi thứ đều đã đổi khác; gia nhân và nha hoàn bị sai khiến chạy ngược chạy xuôi. Bà nội đích thân đứng ngoài hành lang chỉ huy. Vừa nhận ý chỉ của nữ quan, sáng mai canh năm đã phải đưa cháu trai vào cung cầu học. Đây quả là ân điển lớn bằng trời, nhà họ Vân phải nghiêm túc lo liệu. Cô cả và thím đang may áo học trò, cô út đặc biệt mời một vị nho sinh uyên bác đến hỏi xem cần mang theo những sách gì. Còn may áo mới cho Lưu Tiến Bảo; ngày nào cậu ta cũng phải theo hầu hầu gia đến hoàng cung, đợi hầu gia tan học rồi đưa về. Không có thư đồng, cũng chẳng có nha hoàn; người trong hoàng cung không cho họ vào, Lưu Tiến Bảo chỉ có thể chờ ngoài cửa cung.
Hắn lặng lẽ về phòng ngủ, không làm kinh động mọi người, chẳng muốn họ phải lo cho mình. Cười khổ hai tiếng, hắn nghĩ mình vào hoàng cung đâu phải để cầu học, mà là đi tiếp nhận một cuộc cải tạo có tổ chức. Không biết hoàng hậu nương nương sẽ cải tạo mình thế nào. Nghĩ đến đây, Vân Diệp lại thấy hơi phấn khích. Hắn từng chứng kiến môn luân tử công, từng bàn chuyện bán hàng đa cấp; không biết giáo dục tẩy não ở Đại Đường sẽ tiến hành ra sao, có vượt mặt tà giáo đời sau không? Tính tò mò khiến hắn có phần mong ngày mai mau đến.
Gà gáy hai hồi, Vân Diệp bật người phóng khỏi giường đất. Nha hoàn hầu hạ hắn đã chuẩn bị nước rửa mặt, mài sẵn que đánh răng, trên chiếc đĩa nhỏ còn để một nhúm muối xanh. Nước ấm áp lên mặt dễ chịu không sao tả xiết. Bà nội lấy làm lạ, hôm nay chưa gọi mà Vân Diệp đã tự dậy, bèn vui vẻ chuẩn bị quần áo cho cháu rồi nói: “Tiểu công gia nhà họ Trình đã đến nhà ta, đang đợi con ở tiền sảnh.” Quần áo được mặc vào, dĩ nhiên là nhờ bà nội giúp. Nói thật, đến giờ Vân Diệp vẫn chưa hiểu người Đường mặc đồ trên người thế nào, phức tạp quá. Chẳng hạn mặc tất vải phải để chân trần, rồi dùng dây buộc quanh đùi. Đời sau, ngoài thấy vợ mặc đủ thứ lỉnh kỉnh ấy, hắn chưa từng thấy đàn ông nào phải phiền phức đến thế. Huống hồ vợ hắn mặc đủ loại tất mỏng, xỏ vào là xong; còn bây giờ bà nội loay hoay buộc quanh chân hắn hồi lâu mới xong.
Trình Xử Mặc mặt mày phờ phạc, dựa bên lò sưởi uống trà. Tối qua về nhà, hắn được mẹ khen ngợi, rồi đến canh tư đã bị lôi dậy, cơm cũng không cho ăn, giục đi học. Bà còn bảo nếu học không tốt thì sẽ đánh gãy chân. Tội nghiệp thằng bé, hai anh em cùng cảnh ngộ, chẳng mấy chốc đã ăn no một bữa, mỗi người dẫn theo một hộ vệ rồi lên đường đến hoàng cung.
Trước cổng hoàng cung treo tám chiếc đèn lồng da bò khổng lồ, soi mặt đất trắng xóa. Đã có nội thị đến đón hai người. Họ không đi qua cầu Kim Thủy mà xuyên qua một con ngõ vừa tối đến phát sợ, vừa dài đến mỏi chân. Sau khi nhận hai chiếc bánh bạc Vân Diệp đưa, nội thị cũng bắt đầu chuyện trò. Hóa ra con đường này gọi là đường ủng, chạy vòng quanh cả hoàng cung, giống đường vành đai thành phố đời sau, chỉ có điều ở đây nó chỉ vòng quanh hoàng cung. Nơi hắn đến học tên là quán Thính Đào, là chỗ các bậc đại nho trong thiên hạ chuyên dạy hoàng tử, hoàng nữ. Đôi khi bệ hạ và hoàng hậu nương nương cũng đến nghe vài tiết, tiện thể dạy dỗ con cái mình. Cái tên này không hay, quán Thính Đào nghe cứ như tên quán ăn. Miệng thì lẩm bẩm vậy, chân hắn chẳng dám chậm lại. Hắn nghe thấy tiếng chuông vàng ngân vang, đó chính là hiệu lệnh vào học.
Muộn rồi. Đến lúc sắp bước qua cửa, một lão nho sinh để râu dài ba chòm chắp tay sau lưng, thong thả đi tới. Hắn không dám học người đời sau chen lấn xông vào, đành ngoan ngoãn cúi mình đứng ngoài chờ lão nho sinh trách mắng. Lão nho sinh lại là người hài hước, vuốt râu dài nói: “Lão phu từng nghe chuyện có người đi mười dặm nghênh đón thầy, chẳng ngờ hôm nay lại gặp cảnh nghênh đón thầy từ ngoài ba trượng, thật khiến lão phu vô cùng vui mừng. Có điều sau này không được làm thế nữa; tái phạm thì chịu mười thước. Vào đi.” Hai anh em cúi người chào lão nho sinh rồi nhanh chân vào lớp.
Lý Thừa Càn đã ngồi sẵn sau chiếc bàn màu vàng sáng ở giữa phòng, nháy mắt với hai người. Họ tìm được hai chỗ trống, vừa ngồi xuống thì lão nho sinh bước vào. Ông khẽ hắng giọng rồi nói: “Hôm nay lớp các ngươi có thêm hai bạn học mới, phải yêu thương nhau. Người địa vị cao không được ức hiếp người khác, người mạnh khỏe không được cậy sức hiếp người, người thông minh không được giở trò ranh mãnh. Các ngươi hiểu chưa?” Cả lớp nam nữ đồng thanh kính cẩn đáp vâng.
“Người áo lam kia là Lam Điền hầu Vân Diệp phải không? Lão phu đã nghe nói ngươi là môn sinh của bậc cao nhân, đặc biệt giỏi toán học. Có thể khiến Hoàng Chí Ân gục ngã trên đường toán học, xem như đã đạt đến mức nhập môn rồi. Chẳng hay về kinh học, ngươi biết được bao nhiêu?”
Vân Diệp ngơ ngác lắc đầu. Quỷ mới biết kinh học là gì; môn bói toán ư? Hay trò dành cho phụ nữ?
“Ồ? Ngươi chưa từng học kinh học sao? Vậy việc học của ngươi tiến đến đâu rồi?”
Vân Diệp vẫn lắc đầu. Lão tử ở Đại Đường chưa từng đi học.
“Thiên Phàm Tướng của Tư Mã Tương Như, Cấp Tựu Thiên của Sử Du, Nguyên Thượng Thiên của Lý Trường, Huấn Toản Thiên của Dương Hùng, Du Hỉ Thiên của Giả Phưởng, Tỳ Thương của Trương Dật, Khuyến Học của Thái Ung, Thánh Hoàng Thiên, Hoàng Sơ Thiên, Nữ Sử Thiên, Thái Giáp Thiên và Tại Tập Thiên của Ban Cố, Phi Long Thiên của Thôi Viện, Ấu Học của Chu Dục, Quảng Thương của Phàn Cung, Ngô Chương của Lục Cơ, Thiên Tự Văn của Chu Hưng Tự, Phát Mông Ký của Thúc Tích, Mẫn Mông Ký của Cố Khải Chi, cùng Tạp Tự Chỉ và Tục Ngữ Nan Tự — những sách vỡ lòng ấy, ngươi đã học qua chưa?”
Một tràng tên sách chưa từng nghe thấy vang ong ong bên tai, chính Vân Diệp cũng thấy ngượng, nhưng hắn vẫn kiên quyết lắc đầu, tỏ ý không biết. Lý Thừa Càn há hốc miệng, Trình Xử Mặc trợn tròn mắt, đám nhóc tì và bé con khác nhìn hắn chẳng khác nào nhìn một con đười ươi.
“Ngươi biết chữ không?” Lão nho sinh tiến thêm một bước, hỏi tiếp.
Vân Diệp gật đầu. Lão tử đương nhiên biết chữ.
“Ngươi có thể nói cho lão phu biết ngươi đã học những gì không?” Chưa từng học vỡ lòng mà lại biết chữ, lão nho sinh càng thêm hứng thú.
“Sách vỡ lòng của học trò là Tam Tự Kinh, Bách Gia Tính, Đệ Tử Quy, vân vân.”
“Ồ! Vậy đọc thuộc một lượt cuốn Tam Tự Kinh ngươi vừa nói xem. Lão phu lần đầu được nghe đến, cũng muốn mở mang kiến thức.”
Phần thứ hai xin được gửi đến.