Thấm thoắt đã hơn nửa tháng, Tết Nguyên đán truyền thống của Trung Quốc cũng sắp đến. Chúng tôi đành gác ý định sang Mỹ ăn Tết. Khi ấy không khí Tết ở Bắc Kinh rất đậm đà, trong thành phố vẫn chưa cấm đốt pháo hoa pháo nổ. Còn lâu mới đến đêm Giao thừa mà tiếng pháo đã vang lên liên hồi, càng khiến khu chợ đồ cũ vốn đã náo nhiệt thêm phần huyên náo.
Chợ đồ cũ Phan Gia Viên bây giờ còn nhộn nhịp hơn hẳn hồi chúng tôi mới đến. Người đông nghịt, lớp này nối lớp khác. Dĩ nhiên cũng vì sắp đến Tết, mấy hôm nay người sắm sửa đồ Tết ở các cửa hàng thực phẩm và chợ rau còn đông hơn. Nhiều người thích chỗ đông vui, thấy chợ đồ cũ người chen vai thích cánh liền kéo đến góp nhiệt, trời tuy lạnh mà người càng lúc càng đông.
Hơn một năm qua, chợ đồ cũ Phan Gia Viên quả thực dần phát triển thành hình, so với ban đầu đã khác một trời một vực. Ngoài đủ thứ đồ cũ nát, riêng những món đồ cổ đáng kể cũng phong phú đến cực độ: thư họa, đồ sứ, đồ gốm, đồ đồng, đàn cổ, tiền cổ, lư Tuyên Đức, gương đồng cổ, ngọc khí, nghiên cổ, mực cổ, sách xưa, bia thiếp, giấy quý các triều đại, gạch ngói cổ, con dấu, hàng tơ thêu, pháp lam Cảnh Thái, đồ sơn mài, ấm Nghi Hưng, đồ tráng men, đồ thủy tinh, đồ ngà, đồ chạm tre, quạt, đồ gỗ gia dụng, binh khí, đá quý… chất cao như núi, đứng đầu này chẳng thấy đầu kia. Cứ xem mà biết, mỗi ngày xem được mười món, có khi cả đời cũng chẳng xem hết đồ đạc trong khu chợ này.
Có điều, khác với Lưu Ly Xưởng ở Bắc Kinh, nơi khởi nguồn từ cuối Minh đầu Thanh và toàn bán “văn ngoạn”, Phan Gia Viên hoạt động phóng khoáng hơn, hàng hóa cũng tạp hơn. Trong số này, đồ giả cổ “hàng Tây Bối” chiếm đến chín phần mười. Muốn đào được món thật ở Phan Gia Viên, ngoài con mắt tinh tường phân biệt thật giả, còn cần vận may mò kim đáy bể.
Danh tiếng hai chúng tôi đã vang xa, dĩ nhiên chẳng thể đánh đồng với đám lái buôn hạng hai chuyên buôn đồ giả. Có vài khách quen thường lui tới Phan Gia Viên, chẳng biết nghe từ đâu mà dường như đều biết trong tay Hồ gia và Bàn gia có minh khí. Đó là hàng thật giá thật, minh khí lọc ra từ huyệt mộ. Dẫu chỉ là một đồng tiền cổ bình thường, biết đâu cũng là “đồng tiền chặn miệng” bị Mô Kim Hiệu Úy móc ra từ miệng xác bánh tông già.
Tôi thấy nhiều người vừa gặp đã hỏi ngay: “Có minh khí đào trộm từ cổ mộ không? Hồ gia cứ ra giá, chỉ cần là hàng thật thì tôi tuyệt đối không mặc cả.”
Tôi nghĩ, lâu rồi mình không xuất hiện ở Phan Gia Viên, Kim Nha Đại vừa ra nước ngoài, chắc chắn đã đẩy hết khách của lão sang chỗ tôi. Nhưng trong tay tôi lấy đâu ra minh khí. Vả lại, thường xuyên tiếp xúc với thứ ấy cũng là việc phạm cấm. May mà số “hàng xanh” kiếm được từ Nam Hải rất nhiều. Xét về tính chất, hàng xanh và minh khí thực ra cũng gần giống nhau, chỉ khác một thứ từ đất mà ra, một thứ từ nước mà ra, đại khái như khác biệt giữa tay gấu núi rừng và vi cá biển. Thế là tôi gọi khách mua đến xem hàng xanh.
Dân chơi đồ sưu tầm bây giờ đều cho rằng giá ngọc thạch đang lên, nhưng họ chỉ chuộng ngọc cũ có vết thấm màu lâu năm. Ngọc cổ hàng xanh tuy thấm màu rất đậm, nhưng ngâm trong nước biển quá lâu khiến tủy ngọc bị muối mặn bít kín, nom như phủ một lớp vôi dày cộm. Ngay cả những người sành hàng nhìn thấy cũng phải lắc đầu.
Đang bàn giá thì một người quen trong chợ đồ cũ đến báo rằng “Nhị gia Kiều” ở Tàng Trân Đường, Lưu Ly Xưởng, mời chúng tôi qua. Tôi thấy chuyện này có phần kỳ lạ. Nhị gia Kiều rất có danh tiếng ở Lưu Ly Xưởng, Bắc Kinh. Từ trước giải phóng, ông đã kinh doanh tiệm đồ cổ Tàng Trân Đường; bao năm qua chưa từng nhìn nhầm món nào, cổ vật qua tay ông nhiều không đếm xuể. Ngay ở Phan Gia Viên, ai nấy cũng biết ông là “lão nguyên lương” trong giới đồ cổ. Tôi vốn đã muốn đến thăm, nhưng không có đường dây nào để liên hệ giới thiệu. Không ngờ ông lại mời chúng tôi qua trò chuyện, chẳng biết hồ lô của ông bán thuốc gì.
Hỏi kỹ người đưa tin, tôi mới biết Nhị gia Kiều nghe nói chỗ tôi có ngọc cổ Nam Hải. Ông vốn đặc biệt mê đồ cổ, mà hàng xanh, ngọc cũ ở Bắc Kinh cực kỳ hiếm, bình thường khó thấy ngoài thị trường. Vì vậy ông đặc biệt nhờ người nhắn lời, mời tôi mang ngọc cổ đến nhà để xem phẩm chất hàng hóa ra sao.
Tôi nghĩ cuối cùng cũng gặp được người sành hàng, lại muốn đến nhà Nhị gia Kiều mở rộng tầm mắt, bèn cùng Bàn Tử vội vàng gói một bọc hàng thật, đi thẳng đến phố Diên Thọ Tự ở đầu phía đông Lưu Ly Xưởng. Ngay góc phố là căn nhà mặt tiền hai tầng đầu tiên, phong cách cổ kính, khá tao nhã. Nhìn tấm biển nền đen chữ vàng, đúng là tiệm lâu đời Tàng Trân Đường.
Sau khi nói rõ ý định với người trong tiệm, chúng tôi không được dẫn lên lầu mà được đưa thẳng đến một tòa nhà ống cũ cách đó rất xa, gần đến Tiên Nông Đàn. Bên trong tòa nhà xập xệ, hành lang chất đầy than sưởi mùa đông của các nhà, cùng những cây cải thảo xếp cao như bức tường. Nhị gia Kiều đã quen sống ở đây, tuổi cao không muốn dời chỗ nên sinh hoạt thường ngày đều ở tại nơi này.
Nhị gia Kiều đã gần tám mươi, tóc rụng sạch chẳng còn một sợi, nhưng bộ râu dài bạc trắng, đôi mắt lại sáng quắc, trông tinh thần quắc thước, già mà còn cường tráng. Thấy chúng tôi, ông vội mời ngồi. Người làm bưng trà lên, dụng cụ tinh xảo, hương trà đượm nồng. Nhưng Bàn Tử và tôi quen uống trà bát lớn, chẳng hiểu đạo thưởng trà; thêm nữa bên ngoài trời lạnh buốt, trong lòng cũng lạnh cóng, nên chỉ ngửa cổ uống cạn chén trà nóng. Chúng tôi khen: “Trà ngon, cho thêm một bát nữa cũng được, tốt nhất đổi sang ca trà lớn.”
Nhị gia Kiều vuốt râu mỉm cười, vội sai người mang trà bát lớn lên cho Hồ gia và Bàn gia. Nhìn cách uống trà cũng biết hai vị này đều là người sảng khoái, không câu nệ tiểu tiết.
Tôi cười nói: “Để Nhị gia chê cười rồi, bày sạp nửa ngày ở Phan Gia Viên, rét cóng cả người.” Uống mấy chén trà, người ấm lại, chúng tôi mới có dịp quan sát xung quanh. Trong căn phòng ở tòa nhà cũ này, gần như chẳng có thứ gì mới. Tủ sách kiểu cũ chất đầy sách vở cổ xưa; dọc mép ngoài bày toàn ngọc trắng, thủy tinh, đá Thọ Sơn, tượng Phật, đồ chạm ngà, hồ mũi thuốc lá cùng các món đồ cổ khác, khiến căn phòng vốn chẳng lớn đã chật ních. Người ngoài sống trong tòa nhà ống này, nếu không biết nội tình, ai mà tưởng tượng nổi Nhị gia Kiều, người buôn bán đồ cổ và minh khí suốt đời, lại ở một nơi bình thường đến vậy.
Hãy yêu thích Quỷ Xuy Đăng thì mời mọi người lưu lại: (m.shuhaige.net) Quỷ Xuy Đăng, Thư Hải Các Tiểu Thuyết Võng cập nhật nhanh nhất toàn mạng.
Nhưng thấy ông cam lòng sống bình dị, Bàn Tử và tôi cũng thêm phần kính trọng. Hai bên khách sáo vài câu, Nhị gia Kiều dường như biết chúng tôi làm nghề Mô Kim Hiệu Úy, bèn hỏi tôi vài chuyện phong thủy trong thành Bắc Kinh, rồi bảo kể xem tình hình buôn bán ở Lưu Ly Xưởng ra sao.
Tôi cẩn thận hơn một chút. Tuy Nhị gia Kiều là nhân vật có tiếng trong kinh thành, chẳng phải hạng người như Minh Thúc có thể sánh được, nhưng tôi không muốn để lộ tinh túy trong “Bí thuật Phong thủy Âm dương Mười sáu chữ”, chỉ lựa vài lời chúc Tết mà nói: “Bắc Kinh có hai con rồng, một thủy một hạn. Thế núi long mạch vừa khéo bao trùm Lưu Ly Xưởng, đúng là xe như nước chảy, ngựa như rồng bay; hai mạch tài khí hội tụ ở giữa. Buôn bán nơi này, e là đếm tiền đến mỏi tay.”
Nghe vậy, Nhị gia Kiều mừng rỡ, lại định khen thêm một hồi. Bàn Tử sốt ruột muốn phát tài, chê ông lão lắm lời, vội lấy hàng xanh ra mời Nhị gia Kiều xem hàng, hỏi thử có thể trả giá bao nhiêu. Nhị gia Kiều lấy kính lúp và kính lão ra, xem đi xem lại hồi lâu, rồi cầm trong tay ngắm nghía một lượt, liên tục xuýt xoa: “Ngọc đẹp, ngọc đẹp thật! Quả nhiên đều là ngọc cổ nghìn năm dưới đáy biển, chỉ tiếc chưa dưỡng ra sắc cũ. Hai vị lão đệ Hồ, Vương, nghe giọng điệu hai người là biết thường giao thiệp với minh khí. Trước mặt người thật không nói lời giả dối, tôi xin nói thẳng. Trước ngày giải phóng, tôi Kiều mỗ cũng cùng nghề với hai vị. Hồi ấy khác bây giờ, trong tay không có hàng thật thì làm sao buôn đồ cổ ở Lưu Ly Xưởng được? Bởi vậy tôi biết ngọc cũ như thế này chỉ có thể có ở di tích cổ dưới đáy biển hoặc mộ cổ trên núi. Hàng trong các hiệu buôn ngoài đời tuyệt đối không có phẩm sắc thế này.”
Bàn Tử và tôi nghe vậy đều kinh ngạc. Không ngờ Nhị gia Kiều nói năng thẳng thắn đến thế, hóa ra ông cũng là người hành nghề đảo đấu. Bên dưới tòa nhà ông đang ở từng có một ngôi mộ cổ từ thời Nguyên Đại Đô. Năm xưa, chính Nhị gia Kiều đào trộm ngôi mộ ấy mới có vốn buôn bán ở Lưu Ly Xưởng. Ông thấy phong thủy quanh ngôi mộ cổ này tốt nên tiếc không muốn rời đi. Sau đó ngôi mộ bị san phẳng để xây nhà, ông vẫn sống ở đây. Ông mời tôi đến, một là muốn mua hàng xanh, hai là tòa nhà sắp bị phá dỡ, muốn nhờ tôi tìm một nơi có phong thủy tốt để chuyển nhà.
Tôi nói: “Ông làm khó tôi quá. Mô Kim Hiệu Úy đâu có vào nhà trộm cướp, sao biết xem phong thủy dương trạch? Hơn nữa, đã cùng làm nghề đảo đấu, sao ông còn mê tín chuyện phong thủy?”
Tôi khuyên ông một hồi, bảo đừng chấp mê con đường ấy, nhưng Nhị gia Kiều chẳng lay chuyển. Ông chỉ xuống sàn nhà dưới chân: “Ngôi mộ cổ thời Nguyên này đúng là huyệt phong thủy quý hiếm. Năm đó tôi lẻn vào cung điện ngầm qua lối trộm mộ, nhìn thấy tình cảnh bên trong mà suýt kinh ngạc đến rớt cả quai hàm. Đến lúc ấy tôi mới tin chuyện phong thủy trên đời quả không phải lời huyền đàm dị luận hư vô mờ mịt…” Nói đến đây, ông dùng tiếng lóng trong nghề đảo đấu để kể với chúng tôi thứ đã thấy đêm ấy: “Trong ngôi mộ cổ đó… có nước mà không có cá!”
Nghe Nhị gia Kiều kể dưới tòa nhà ống này có ngôi mộ cổ “có nước mà không có cá”, tôi cũng thấy kỳ lạ. Tôi vốn biết mộ cổ thời Nguyên thường chôn giấu sâu, trên mặt đất không đắp mộ cũng chẳng trồng cây, dùng thuật phong thủy Mật tông nên xưa nay khó tìm nhất. Trong tiếng lóng của nghề đảo đấu, đồ sứ trong mộ cổ được gọi là “nước”. Đồ minh khí chôn theo thường thấy nhất trong mộ thời Nguyên chính là đồ sứ. Người làm nghề đảo đấu xưa nay gọi xác chết thời Nguyên là “cá”, bởi thi thể chủ mộ thời Nguyên khi liệm đem chôn đều được quấn một lớp lưới đánh cá trong quan tài. Đây cũng là tập tục của người Sắc Mục theo Mật tông, người đời nay phần lớn khó lòng hiểu nổi.
Nếu nói “có nước mà không có cá” thì nghĩa là trong mộ chỉ có đồ sứ cổ, không có xác cổ. Chẳng lẽ đó là mộ giả táng? Bàn Tử và tôi đặc biệt hứng thú với chuyện đảo đấu, tò mò nổi lên, bèn mời Nhị gia Kiều kể rõ đầu đuôi, tốt nhất nói thêm những món “nước” ấy đã đi đâu, giá thị trường đáng bao nhiêu.
Thì ra năm xưa Nhị gia Kiều nhờ đảo đấu mà phát tài lớn, đến nay đã rửa tay gác kiếm nhiều năm, chỉ chuyên kinh doanh đồ cổ, thư họa. Xuất thân của ông cũng gần giống tổ tiên Kim Nha Đại, thuộc loại trộm mộ dân gian không chính thống, biết chút ít cách xem dấu bùn, phân biệt màu đất, khứu giác và vị giác bẩm sinh đều rất nhạy bén. Cả đời ông không đụng đến thuốc lá rượu chè. Nhắc với người cùng nghề chuyện đảo đấu năm xưa, ông vẫn nói năng hăng hái, nét mặt tự xem mình là bậc “lão nguyên lương”, vẻ đắc ý hiện rõ.
Hãy yêu thích Quỷ Xuy Đăng thì mời mọi người lưu lại: (m.shuhaige.net) Quỷ Xuy Đăng, Thư Hải Các Tiểu Thuyết Võng cập nhật nhanh nhất toàn mạng.