Khả năng sinh tồn của con người rất mạnh, đôi khi còn vượt cả cỏ lạc đà trên sa mạc. Quân Đại Đường như lưỡi liềm quét ngang đại mạc, vậy mà vẫn không thể chém sạch đám cỏ xanh rì nơi ấy. Hai mươi năm là đủ để Tây Vực lại một lần nữa trở nên phồn hoa.
Cùng với chính sách của Đại Đường ngày càng ôn hòa, nhân từ, trên Con đường Tơ lụa lại vang lên tiếng chuông lạc đà leng keng. Trên lưng lạc đà cũng xuất hiện những thương nhân Tây Vực gảy đàn hồ cầm, chỉ có tiếng hát là đượm vẻ tang thương hơn nhiều.
Khói lửa chiến tranh trên Biển Đỏ vẫn chưa ngớt. Hạm đội của vị vua biển cả không bỏ qua bất cứ bến cảng nào gần Biển Đỏ. Đế quốc La Mã vĩ đại đã suy yếu đến cùng cực, chẳng còn cách nào khác, đành hát khúc bi ca rời xa mảnh đất quê hương mà họ sẽ không bao giờ quên ấy. Một người đàn ông tên Vân Hải tuyên bố với cả thế giới rằng vùng đất đó thuộc về mình.
Có điều, Hồng Lư Tự Đại Đường theo lệ chẳng buồn để tâm đến chuyện nực cười ấy. Sau khi hỏi Thượng thư bộ Binh Vân Thọ, quan viên Hồng Lư Tự liền ném bức công văn buồn cười kia vào lò thiêu. Gia chủ họ Vân đã nói rồi, ông không biết người này. Đã không biết thì chuyện đó chẳng liên quan đến Đại Đường; hạm đội Đại Đường qua Biển Đỏ xưa nay chẳng cần chào hỏi bất cứ ai.
Tô Cửu Kinh là một viên phó tướng ở Ngọc Môn Quan. Công việc lớn nhất mỗi ngày của y là đóng dấu lên giấy tờ của các thương nhân qua lại. Người ra khỏi quan ải thì dễ xử lý, chẳng cần xem, cứ ký phát là xong. Phần lớn họ đều đến núi Tuyết lớn hành hương; cứ đến ngày sinh của Tây Vương Mẫu vào tháng Chín hằng năm, lại có rất đông tín đồ tới chúc mừng. Còn với người Hồ muốn vào quan nội, chỉ cần nghĩ tới nỗi đau của chính mình là Tô Cửu Kinh lại bực bội không thôi.
“Thưa đại nhân đáng kính, Ngọc Tô Phổ muốn vào trong quan ải nương nhờ con trai.”
Một người Hồ tóc hoa râm nói tiếng Quan Trung sõi sàng khiến Tô Cửu Kinh chú ý.
“Muốn vào Quan Trung phải có giấy thông hành đặc biệt, nếu không người Hồ không được qua Hà Tây. Đó là quy định của triều đình, không thể nghi ngờ!”
“Thưa đại nhân đáng kính, Ngọc Tô Phổ không có giấy thông hành, nhưng con trai tôi là Hồ An, người Đại Đường. Nay nó là quan viên Đại Đường, một vị quan cao quý. Như vậy cũng không được sao? Con tôi không nói với tôi rằng vào quan nội cần giấy tờ gì, nó bảo chúng tôi là người nhà nó, không cần những thứ ấy.”
Tô Cửu Kinh nhíu mày, đặt bút lông trong tay xuống, nhìn Ngọc Tô Phổ rồi nói: “Nói vậy cũng có lý. Nếu con trai ông là quan lại Đại Đường, cả nhà ông sẽ tự động có hộ tịch Đại Đường. Nhưng không có giấy chứng minh, làm sao ta xác định lời ông nói là thật?”
“Allah chứng giám…”
“Đừng lấy thần linh của các ông ra thề. Ở Đại Đường, thần linh không hữu dụng bằng chứng cứ xác thực. Nhưng chuyện này vẫn có thể thương lượng. Các ông có thể vào Hà Tây, song ông cần mau chóng cung cấp chứng cứ, tốt nhất là để con trai ông gửi công văn xác nhận từ Trường An. Nếu không, dù có đến Hà Tây, các ông cũng không qua được Vũ Uy và Trương Dịch.”
Tô Cửu Kinh cầm bút viết hai chữ Hà Tây lên một tờ giấy thông hành còn trống, đưa cho Ngọc Tô Phổ rồi phẩy tay bảo ông rời đi. Ngọc Tô Phổ không phải kẻ tay trắng nghèo khổ, thậm chí ở cố quốc ông còn có địa vị khá tốt. Ông cho rằng mình đã bị một viên tiểu lại làm khó, đau khổ nhắm nghiền mắt.
Đúng lúc ấy, bảy tám người cưỡi ngựa phi tới. Ngọc Tô Phổ trông thấy người đàn ông đi đầu thì lập tức ưỡn thẳng ngực. Đó chính là con trai ông, Hồ An.
Đám phụ nữ và trẻ nhỏ đi theo sau Ngọc Tô Phổ vừa khóc vừa chạy về phía Hồ An. Một bà lão ôm chặt lấy Hồ An vừa nhảy xuống ngựa, liên tục hôn lên trán anh.
“Mẹ, mọi người vẫn khỏe chứ? Trời cao phù hộ, mọi người đều bình an, tất cả đều sống sót đến được đây. Đã tới nơi này rồi thì không cần lo sẽ có người đuổi giết nữa. Cuối cùng cả nhà ta cũng có thể yên ổn sống bên nhau.”
Hồ An nhanh chóng kiểm lại người nhà, thấy không thiếu một ai thì mừng rỡ ngay. Anh buông mẹ ra, dang hai tay đón cha, cười lớn nói: “Cha, con trai cha đến đón cha đây.”
Ngọc Tô Phổ nước mắt giàn giụa, cũng dang rộng hai tay ôm chặt con trai, nói nhanh hết mức về những gian nan và cảnh khốn cùng mà đoàn người đã trải qua.
“Cha cứ yên tâm, đã đến Đại Đường thì thần linh không thể xử trí cha nữa. Ở đây, chỉ có Đường luật mới có quyền định đoạt. Dù là Allah cũng không thể khiến cha thay đổi nhận thức về sự vật.
Cha là một học giả xuất sắc. Nếu Allah cho rằng học thuyết của cha sai, ha ha, Allah đúng là nên đến thư viện của thư viện Ngọc Sơn xem thử. Học thuyết của cha ở Đại Đường đã trở thành một hệ thống tư tưởng hoàn chỉnh, chứ không còn là suy đoán. Hơn mười năm trước, hạm đội Đại Đường đã hoàn thành chuyến đi vòng quanh thế giới, chứng minh thuyết địa tâm không đáng tin. Chân lý đã nằm trong tay chúng ta, chứ không phải trong lòng bàn tay thần linh. Lầu Quan Tinh của viện trưởng Triệu Diên Lăng có chiếc kính viễn vọng lớn nhất thế giới. Cha có thể đến thư viện Ngọc Sơn quan sát các thiên thể thật kỹ, dựng lại hệ thống vận hành của các vì sao. Mười hai cung hoàng đạo không thể đại diện cho một hệ thống thiên thể hoàn chỉnh.”
Ngọc Tô Phổ nghe con trai nói thì vô cùng kinh ngạc. Ông vốn cho rằng học thuyết của mình đã vượt xa thời đại, không ngờ bản thân vẫn còn lạc hậu.
Ông thở dài, lấy tờ giấy thông hành trong ngực ra đưa cho con trai xem. Con trai liếc qua rồi đi đến trước mặt Tô Cửu Kinh đang đứng xem náo nhiệt, nói: “Oai phong thì đi mà ra oai với người khác, đừng bày vẻ bề trên trước mặt cha ta. Cha ta được thư viện Ngọc Sơn mời đến giao lưu.”
Tô Cửu Kinh cười đáp: “Trước Đường luật, mọi người đều không có đặc quyền. Ngài mặc quan phục lục phẩm, hạ quan không thể không hành lễ với ngài. Nhưng trước đó, có thể cho ta xem quan bằng của ngài được không?”
Hồ An tức giận chỉ tay vào Tô Cửu Kinh. Trên đời này lại có kẻ dám giả mạo quan viên triều đình sao? Dù vậy, anh vẫn lấy quan bằng của mình ra cho Tô Cửu Kinh xem, rồi chợt hỏi: “Vì sao ngươi không có thiện cảm với người Hồ?”
Tô Cửu Kinh miễn cưỡng hành lễ với Hồ An, nói: “Sở dĩ ta làm phó tướng ở đây là vì thi trượt thư viện Ngọc Sơn. Ta thi trượt là bởi bệ hạ đồng ý chính thức đưa người Hồ các ngài vào phạm vi tuyển sinh của thư viện Ngọc Sơn. Khóa chúng ta mà không nhận năm mươi mốt người Hồ thì hạ quan đã là học sinh thư viện Ngọc Sơn rồi.”
Hồ An cười ha hả nói: “Bây giờ ngươi có đi thi cũng càng không đỗ, vì năm nay số thí sinh dị tộc được nhận đã lên đến hơn một trăm bốn mươi người. Sau này cấp trên của ngươi biết đâu lại là một quan viên người Hồ, ha ha ha. Mau đổi giấy thông hành vào quan nội cho ta.”
Tô Cửu Kinh trợn mắt, cực kỳ không tình nguyện chuẩn bị giấy thông hành vào quan nội cho Hồ An, tùy tiện đưa cho anh rồi chắp tay định đi. Nào ngờ Hồ An nói: “Lễ nghi trong quan trường không phải như vậy. Ngươi là một phó tướng chưa nhập phẩm, ta là quan lục phẩm. Ngươi phải đứng nghiêm, xưng tên, báo cáo công vụ. Đó là thông lệ, không được bỏ qua!”
Tô Cửu Kinh tức đến nghiến răng, đành nhận lại tờ giấy từ tay Hồ An, đứng thẳng người, lớn tiếng bẩm báo: “Khởi bẩm
viên ngoại lang, giấy tờ của ngài đã chuẩn bị xong, xin ngài ký nhận!”
Hồ An cười cảm ơn, nhận lấy giấy tờ, vỗ vai Tô Cửu Kinh rồi nói: “Ngươi biết vì sao Đại Đường mạnh đến mức không gì sánh được không? Vì Đại Đường biết thu nạp sức mạnh của cả thiên hạ để dùng cho mình.”
Nói xong, anh quay người rời đi, lớn tiếng dặn tùy tùng đưa cỗ xe ngựa đã chuẩn bị sẵn tới. Muốn đi tàu hỏa thì phải đến Tần Châu mới có.
Trên đường đi, Ngọc Tô Phổ không biết bao nhiêu lần tưởng rằng mình đã đến Trường An, nhưng rồi lại được báo nơi này là Vũ Uy, nơi kia là Trương Dịch, rồi Tần Châu…
Đến khi nhìn thấy tàu hỏa ở Tần Châu, ông gần như không thở nổi. Đây là kỳ tích chỉ Allah mới có thể tạo ra…
Tàu hỏa lao vun vút trên đất Quan Trung, mắt Ngọc Tô Phổ chẳng kịp ngắm nhìn mảnh đất này. Quan Trung tháng Năm đúng vào mùa thu hoạch. Trên đồng ruộng mênh mông không thấy bờ, vô số nông phu đang tất bật làm việc. Họ làm việc quá thô bạo: lúa mì bị tùy tiện cắt đổ xuống đất, gom thành bó rồi quăng lên xe bò chở đi. Những bông lúa mì quý giá ấy chẳng phải nên dùng kéo cắt xuống, lấy khăn trùm đầu bọc lại rồi mang ra sân phơi sao?
Hồ An thấy dáng vẻ của cha thì thở dài, nói: “Cha à, những thành trì cha thấy dọc đường chỉ là thành cấp ba của Đại Đường. Ngọc Môn Quan thậm chí còn chưa được tính là thành cấp bốn. Đợi cha thấy thành Trường An, cha sẽ hiểu vì sao quân chủ Đại Đường được gọi là vua của muôn vua, dù vị hoàng đế hiện giờ mới mười lăm tuổi.
Thư viện Ngọc Sơn cũng không giống như học viện cha tưởng tượng. Cha phải phóng đại những gì mình hình dung lên gấp một nghìn lần mới miễn cưỡng chạm tới nền móng của thư viện Ngọc Sơn. Nơi đó có xương sọ rồng khổng lồ, bộ xương cá lớn, vô số sách quý và những báu vật quý giá nhất thế giới. Năm ngoái, Thái hoàng thái hậu quyên tặng một món đồ cài đầu của mình cho bảo tàng Ngọc Sơn. Trên đó khảm viên kim cương lớn nhất, tên là Trái tim đại dương, quả là báu vật vô giá. Nghe nói còn có một viên kim cương lớn hơn, tên là Núi Ánh Sáng, được hoàng đế khảm lên mũ Thông Thiên.
Cha à, Ngọc Sơn là nơi hội tụ trí tuệ và tài phú của Đại Đường. Con xin cha, dù ở đó có thấy kỳ tích nào cũng đừng kinh ngạc. Cho dù nhìn thấy có người bay trên trời, cha cũng đừng lấy làm lạ; hãy cố giữ gìn phong thái của một học giả Đại Thực.
Đại Thực tuy đã bị Đại Đường bỏ xa, nhưng vẫn là quê hương của chúng ta. Con không muốn vì chúng ta kinh ngạc mà người Đại Đường xem thường Đại Thực.”
Ngọc Tô Phổ nhìn con trai, hỏi: “Những thành trì ta thấy đã lớn hơn Medina rồi, Tần Châu thậm chí chẳng kém Damascus, thành phố thiên đường ấy. Nếu nhân gian có thiên đường, hẳn Damascus nằm trong đó; nếu thiên đường ở trên trời, Damascus ắt có thể sánh danh. Con trai, sách cổ chép vậy, không thể sai được. Cha không tin nhân gian còn thành phố nào sánh được với Damascus.”
“Có đấy, cha à. Dân số Damascus chỉ có hai trăm nghìn, còn Trường An có tới hơn hai triệu người. Đó là thành trì lớn nhất nhân gian, không thành phố nào sánh vai được với nó.
Nếu có thì cũng là một tòa thành lớn khác của Đại Đường — thành Nhạc Dương!”
Ngọc Tô Phổ nửa tin nửa ngờ, đến khi nhìn thấy thành Trường An, ông ngơ ngác nói với con trai: “Ta đến thiên quốc rồi!”
P.S.: Tiết thứ hai.