Tiểu hoàng đế có rất nhiều tiền, nhưng không muốn tiêu, lúc nào cũng nghĩ cách tích trữ. Nội phủ đồ sộ chẳng khác nào con Thao Thiết chỉ biết nuốt tiền mà không nhả, vì thế nạn khan hiếm tiền tệ khó tránh khỏi xảy ra. Thẩm Công Hải, Thượng thư Bộ Hộ, nước mắt giàn giụa khuyên hoàng đế đem số tiền tích trữ ra tiêu, bằng không tiền lưu thông trên thị trường Đại Đường sẽ thiếu hụt nghiêm trọng.
Khi đặt ra quy định về tiền trang, triều đình đã nghiêm khắc ấn định số lượng tiền phải đúc lại mỗi năm. Thẩm Công Hải chẳng có cách nào yêu cầu Cục Đúc Tiền do Độc Cô Mưu quản lý đúc thêm dù chỉ một đồng bạc.
Tiểu hoàng đế phiền không chịu nổi, cuối cùng cũng không chống nổi lời khẩn cầu tha thiết của quần thần, đành chuẩn bị tiêu tiền. Thế là công cuộc xây dựng đường sắt Đại Đường lại một lần nữa lên đến “cao trào”. Số tiền còn lại bị hoàng đế giận dỗi đem ra xây dựng lại Trường An, vậy là một tòa thành lớn có một không hai trong lịch sử đã hoàn công vào tháng Ba năm nay.
Ngọc Tô Phổ nhìn thấy Trường An đúng vào thời khắc tráng lệ nhất của nó. Ở Đại Đường, thành trì từ lâu đã mất đi chức năng phòng thủ; có những lúc, tường thành thậm chí còn trở thành vật cản giao thông của cả thành phố.
Hai triệu người chen chúc trong một thành phố, tường thành ấy căn bản không thể nhốt hết được. Thế là dọc theo tường thành lại xuất hiện những khu chợ và khu dân cư giống như trang viên nhà họ Vân,
Trong lúc Ngọc Tô Phổ trầm trồ trước vẻ hùng vĩ của Trường An, Vân Diệp đã dọn cả nhà ra khỏi thành. Chàng cho rằng thành phố này không còn thích hợp để con người sinh sống nữa.
Khói than mùa đông phủ kín cả thành phố. Đeo khẩu trang ra ngoài, lúc trở về chiếc khẩu trang trắng lập tức biến thành đen. Vì thế, theo đề nghị của Vân Diệp, hoàng đế và Thái hoàng thái hậu cũng dời khỏi Trường An, chuyển vào hành cung ở Ngọc Sơn. Trăm quan cũng nhờ đó mà được hưởng lợi, thoát khỏi thành phố ấy, không còn phải hít khí độc mỗi ngày.
Thư viện Ngọc Sơn đang gấp rút nghiên cứu cách giảm lượng khói than thải ra. Cứ tiếp tục thế này, Trường An sẽ không bị kẻ thù hủy diệt, mà bị khói than tàn phá.
Dường như đưa dân cư ra khỏi thành là một cách khả thi. Thế nhưng dù quan phủ đưa ra những điều kiện ưu đãi nhất, người Trường An vẫn không muốn rời đi.
Vì vậy, chỉ trong một thời gian ngắn, người giàu bắt đầu chuyển ra ngoại thành sinh sống; chỉ những ai chẳng còn lựa chọn nào khác mới yên lòng ở lại trong thành. Trường An rộng lớn đang biến thành một nơi kỳ lạ: mỗi sáng, xe ngựa công cộng tiện lợi chạy khắp các ngõ phố, không ngừng thả người xuống rồi lại vội vã chạy tiếp.
Cảnh tượng ấy khiến Vân Diệp nhớ tới vài thành phố lớn ở đời sau. Với chàng, lịch sử đang tái diễn; với người khác, đây lại là thời khắc gian nan nhất. Giờ đây, chẳng người giàu nào muốn ở Trường An vào mùa đông, chuyện ấy đã thành xu hướng, từ hoàng gia đến nhà buôn giàu có đều không ngoại lệ.
“Trường An đã giống Bạch Ngọc Kinh đến sáu phần rồi.” Vân Diệp cười tủm tỉm đánh cờ vây với Tân Nguyệt. Ban đầu chàng định cá cược bằng trò cởi quần áo, nhưng bị Tân Nguyệt xì một tiếng mắng té tát, nên đành ngồi nói chuyện phiếm.
“Chẳng phải đúng ý chàng rồi sao? Chàng không biết đâu, mấy hôm trước thiếp tới Trường An, bẩn khiếp. Đi một chuyến trên nóc mui xe ngựa về, đã thấy phủ một lớp tro than mỏng. Chàng là người trấn thủ Trường An, cũng chẳng biết lo liệu gì cả, suốt ngày trốn trong nhà không ra ngoài, thế là sao?”
“Lo liệu thế nào? Người ngoại tộc phát điên muốn xông vào Trường An để hít khí độc. Nàng biết mỗi ngày Trường An phải chở bao nhiêu thùng phân ra ngoài không? Trước kia dùng xe lừa kéo, sau đổi sang xe lớn, rồi lại dùng thuyền chở đi. Đến bây giờ, người ta đành phải xây riêng một tuyến đường sắt đơn sơ, mỗi ngày vận chuyển phân, nước tiểu và rác ra khỏi thành. Hai triệu người đấy, cứ cho mỗi người mỗi ngày chỉ thải một cân phân, thì cũng là hai triệu cân…”
Tân Nguyệt buồn nôn khan một tiếng, ra sức vuốt ngực rồi vội vã bỏ đi. Vân Diệp nghển cổ trông thấy nàng đã đi, lúc này mới thong thả đặt quân cờ lại. Trời đẹp thế này mà không ra ngoài dạo chơi, cứ ru rú trong nhà đánh cờ làm gì?
Cuối cùng cũng thành đồ trang trí rồi. Chẳng ai ngó ngàng. Trong cõi Đại Đường, ca múa thái bình vô cùng; phía đông còn miễn cưỡng có chút phản loạn cần dẹp, người Cao Ly vẫn nuôi lòng gian tà, chỉ một trăm người mà cũng muốn khôi phục vinh quang Cao Câu Ly. Chẳng biết bọn chúng nghĩ thế nào, giết một hai viên quan thì ngoài việc chuốc lấy sự trả đũa điên cuồng của Đại Đường, còn làm được gì nữa?
Tiểu hoàng đế rất hứng thú với chuyện này, thỉnh thoảng lại từ hành cung chạy ra tìm Đại tướng quân so tài trên sa bàn. Đứa trẻ này chưa từng đánh trận, nên đặc biệt thích điều binh khiển tướng.
Vân Diệp tiện tay lật xem mấy bức mật báo trong tay, trong lòng đầy kính nể người phụ nữ tên Cao Sơn Dương Tử vẫn chưa chết kia. Hiện giờ, nàng ta đang dùng năm vạn nô lệ ngày đêm đào kênh, định nối thông Biển Đỏ với Địa Trung Hải. Thủy sư Lĩnh Nam đề nghị ngừng quấy nhiễu Biển Đỏ, cho Cao Sơn Dương Tử thời gian yên ổn làm việc; đợi kênh đào thông rồi, đại quân sẽ kéo sang tranh đoạt. Các tướng lĩnh tràn đầy tin tưởng vào sức chiến đấu của mình, bởi chẳng có chiếc thuyền gỗ nào địch nổi thiết giáp hạm.
Tranh giành đầu mối giao thông là chuyện nhỏ, phản loạn của người Cao Ly cũng là chuyện nhỏ. Hôm nay Hà Thiệu định tới thăm mới là chuyện lớn. Hà mập đã gần năm năm không bước chân ra khỏi nhà. Lần trước Vân Diệp dẫn Vượng Tài tới thăm Hà Thiệu, Vượng Tài lập tức thích tên mập ấy, không phải vì hắn đẹp trai, mà vì trên giường hắn chất đầy đủ loại trái cây ngon.
Hà Thiệu đến nhà họ Vân cần phải chuẩn bị trước. Cổng lớn nhà họ Vân giờ rất ít khi mở, thường chỉ khi Thái hoàng thái hậu đến mới mở một lần. Hoàng đế giờ tới cũng đi cửa hông, đã quen rồi.
Chiếc giường của Hà Thiệu đã hẹp đi, nhưng dài hơn. Tám gã đàn ông vạm vỡ vất vả khiêng một ngọn núi thịt vào nhà họ Vân. Đặt xuống sân rồi thì chẳng còn chỗ nào để đi, muốn rẽ một góc cũng khó.
Tân Nguyệt bước ra, theo thói quen lại trách Hà Thiệu một trận: cứ béo thế này thì biết làm sao đây. Vượng Tài đã thò mõm vào chiếc chậu sứ tinh xảo của Hà Thiệu, bắt đầu ăn trái cây. Táo từ Tây Vực mang đến, ngay cả nhà họ Vân cũng không có.
“Ta sắp chết rồi!”
Lời Hà Thiệu cuối cùng cũng đạt đến mức khiến người ta nghe xong phải kinh ngạc. Vân Diệp đặt quả táo trong tay xuống, sửng sốt nhìn Hà Thiệu.
“Ta đã ba ngày không ăn gì, nên sắp chết rồi, ta biết mà!”
“Với tình trạng cơ thể hiện giờ của ngươi, ta thấy phải nửa năm không ăn gì mới đúng. Ba ngày ăn không nổi thì ngươi nên ăn mừng mới phải chứ!” Nghe Hà Thiệu giải thích, Vân Diệp càng kinh ngạc hơn.
“Cơ thể mình thế nào ta biết rõ. Trời xanh giáng sinh ta xuống Đại Đường là để bù đắp cho ta, cho ta hưởng hết phú quý nhân gian cả đời này. Giờ đã không hưởng phúc được nữa, vậy ta cũng sắp chết rồi. Nói cách khác, từ ba ngày trước, trời xanh đã bù đủ những gì nợ ta kiếp trước, nên ta sắp tiêu đời!”
Khi nói những lời ấy, Hà Thiệu trông như đang đùa, nhưng Vân Diệp nhận ra trong mắt hắn, gã này dường như đang rất nghiêm túc.
“Đã sắp chết, sao còn chạy khắp nơi? Ngươi có mấy chục người vợ, cả trăm con trai con gái, chẳng lẽ không cần thu xếp gì sao?” Vân Diệp không tin Hà Thiệu đặc biệt đến đây chỉ để báo tin mình sắp chết.
“Chết không nhắm mắt!” Hà Thiệu ngồi trên giường, đau đớn tột cùng.
Nếu là người khác sắp chết, thế nào Vân Diệp cũng buồn một phen. Nhưng đến chỗ Hà Thiệu, bi kịch cũng bị hắn biến thành hài kịch. Một kẻ đã hưởng hết phú quý nhân gian lại nói mình chết không nhắm mắt, câu ấy buồn cười quá sức. Vân Diệp chẳng biết rốt cuộc mình nên đau buồn hay bật cười.
“Trước lúc chết ta mới phát hiện đời này mình đã làm quá nhiều chuyện sai trái. Hai năm trước, có người tên Nguyên Gia mang bản thảo tới tìm ta, mong ta giúp in cuốn sách ấy. Vì ông ta là quan viên nên ta tiếp kiến, vội xem qua bản thảo, chợt nhận ra từng chữ trong sách đều nói đúng lòng ta. Ta muốn phát huy học thuyết của ông ấy. Giờ đã đến thời khắc then chốt nhất, ta lại đột nhiên phát hiện mình sắp chết đến nơi.”
Vân Diệp cau mày nói: “Cuốn Tứ Dân Luận ngươi cho in, ta đã đọc. Quả thật cả cuốn là một tác phẩm hay, khiến người ta phải suy ngẫm. Nhưng chuyện ấy liên quan gì đến ta? Thân phận ta là sĩ nhân, là huân quý. Ta không thể phản bội giai cấp của mình để giúp ngươi. Vì vậy, nếu muốn nhờ ta giúp thì tốt nhất đừng mở lời.”
“Ngài không thích hợp, ta biết từ lâu rồi, đương nhiên sẽ không nhờ ngài thúc đẩy chuyện này. Ta chỉ xin ngài, đến lúc thích hợp thì giả vờ không thấy, không nghe là được. Những việc còn lại, ta đã sắp xếp ổn thỏa cả rồi.”
Vân Diệp nhìn chằm chằm Hà Thiệu, đi một vòng quanh giường hắn rồi nói: “Ngươi đã sắp xếp người bên cạnh hoàng đế?”
Hà Thiệu gật đầu nói: “Chuyện này không thể giấu được ngài, nên ta báo trước một tiếng, tránh để vị đại thần phụ chính như ngài chém phăng người ta khó khăn lắm mới cài vào.”
“Ta cũng chẳng có ý gì khác, chỉ sắp xếp người bên cạnh hoàng đế, giúp những người thuộc ba giới còn lại lên tiếng. Chuyện này đâu quá đáng, phải không? Ta muốn mưa dầm thấm lâu để hoàng đế chấp nhận quan điểm ấy, không có hại cho Đại Đường.”
Vân Diệp gật đầu nói: “Nếu đã vậy, ta sẽ không can thiệp. Lão Hà, đừng nảy lòng tà. Một khi ngươi có ý đồ lệch lạc, ta bảo đảm dù xuống địa ngục, ngươi cũng sẽ hối hận. Nếu muốn chắc ăn, thì cố sống thêm bảy năm nữa. Bảy năm sau, ta sẽ buông tay, không quản chuyện triều đình nữa. Ngươi muốn làm gì thì làm, ta còn có thể trốn trên bờ xem khỉ diễn trò!”
“Ta không sống nổi bảy năm đâu, chắc nhiều nhất còn được bảy ngày. Tiên sinh Tôn bắt mạch cho ta, không tìm ra mạch, phải rạch thịt trên cánh tay ta mới tìm thấy. Cụ ấy nói ta sống chưa tới mười ngày nữa. Ta không sợ chết, chỉ lo tâm huyết của mình đổ sông đổ biển. Ta phát hiện ra cuốn sách này quá muộn, thật sự quá muộn.”
“Chuyện không như ý trên đời chiếm đến tám, chín phần mười, không thể chuyện gì cũng như ý ngươi được. Giờ về nhà đi, thu xếp hậu sự cho tử tế. Mấy hôm nữa ta sẽ đến viếng ngươi!”
Thấy mục đích của mình đã đạt được, Hà Thiệu nói với Vân Diệp: “Nhớ đến đấy. Có vị Phiêu Kỵ Đại tướng quân như ngài đến điếu tang, nhà họ Hà cũng nở mày nở mặt hơn…”
Hai người nói với nhau những lời rất bình thường, chẳng có chút bi thương nào. Lần đầu tiên Vân Diệp tiễn Hà Thiệu ra khỏi cổng nhà. Hà Thiệu cười nói một câu “hẹn ngày sau không gặp lại”, rồi được người khiêng đi về phía sâu trong Ngọc Sơn. Ở đó, Hà Thiệu có một tòa đình đài xinh đẹp.
PS: Tiết thứ ba